Bu İçeriği Yapay Zekâ (AI) ile Özetleyin:
Kasık ağrısı; alt karın ile uyluğun birleştiği bölgede hissedilen, kas-iskelet sistemi, sindirim sistemi, idrar yolları veya üreme organlarından kaynaklanabilen bir şikayettir. Ağrı sağda, solda veya iki taraflı görülebilir; ani başlayabileceği gibi zaman içerisinde gelişerek uzun süre devam edebilir.
Kasık bölgesindeki ağrının nedeni yalnızca ağrının yerine bakılarak belirlenemediğinden eşlik eden belirtilerin ve fizik muayene bulgularının birlikte değerlendirilmesi gerekir.
Bilgi ve Randevu Almak İçin Formu Doldurun
Kasık Ağrısı Neden Olur?
Kasık ağrısı, kasık bölgesinde bulunan yapıların doğrudan etkilenmesi veya karın, bel, böbrekler, pelvis ve kalça gibi çevre bölgelerden yayılan ağrı nedeniyle ortaya çıkabilir. En sık nedenlerden biri kasların, tendonların veya bağların aşırı gerilmesi ve yaralanmasıdır.
Kasık ağrısına yol açabilecek başlıca durumlar şunlardır:
- Kas ve tendon zorlanmaları
- Kasık fıtığı
- Böbrek ve üreter taşları
- İdrar yolu enfeksiyonları
- Apandisit
- Kalça eklemi hastalıkları ve kalça sıkışması
- Yumurtalık kistleri
- Endometriozis
- Dış gebelik
- Testis ve çevre dokuları etkileyen hastalıklar
- Pelvik taban kaslarıyla ilişkili problemler
- Bazı bağırsak hastalıkları
Ağrının hareketle artması, idrar yaparken yanma bulunması, adet döngüsüyle ilişkili olması veya karında şişlik gibi ek belirtiler, ağrının olası kaynağını belirlemeye yardımcı olabilir.
Kasık Ağrısı Hangi Organlardan Kaynaklanabilir?
Kasık ağrısı tek bir organa özgü değildir. Sindirim, üriner ve üreme sistemlerinin yanı sıra kas, tendon, bağ ve kalça eklemi gibi kas-iskelet sistemi yapılarından kaynaklanabilir.
Kasık bölgesine ağrı yansıtabilen başlıca organ ve yapılar şunlardır:
- Böbrekler ve üreterler
- Mesane ve idrar yolları
- Bağırsaklar ve apandis
- Yumurtalıklar, rahim ve fallop tüpleri
- Testisler ve çevre dokular
- Kasık kanalındaki dokular
- Kalça eklemi
- Uyluğun iç kısmındaki adduktor kaslar
- Bel ve pelvis çevresindeki kas ve sinir yapıları
Bu nedenle aynı bölgede hissedilen iki kasık ağrısının nedeni birbirinden tamamen farklı olabilir.
Sağ Kasık Ağrısı Neden Olur?
Sağ kasık ağrısı kas zorlanması veya fıtık gibi kasık bölgesine ait nedenlerden kaynaklanabileceği gibi sağ üreter taşı, kalça eklemi hastalıkları, yumurtalık kaynaklı problemler veya apandisit gibi karın içi hastalıklarla ilişkili olabilir.
Özellikle sağ alt karında başlayan ya da bu bölgeye ilerleyen ağrıya bulantı, iştahsızlık veya ateş eşlik etmesi apandisit açısından değerlendirme gerektirebilir. Apandisit ağrısı sıklıkla göbek çevresinden başlayıp sağ alt karın bölgesine ilerler.
Sol Kasık Ağrısı Neden Olur?
Sol kasık ağrısı; kas ve tendon zorlanmaları, kasık fıtığı, sol böbrek veya üreter taşı, idrar yollarıyla ilişkili hastalıklar ve kalça ekleminden kaynaklanan problemler nedeniyle gelişebilir.
Kadınlarda yumurtalık kisti ve endometriozis gibi jinekolojik durumlar da sol kasık bölgesinde ağrı oluşturabilir.
Ağrının tam yeri, süresi, hareketle ilişkisi ve eşlik eden bağırsak, idrar veya jinekolojik belirtiler nedenin belirlenmesinde önem taşır.
Tek Taraflı Kasık Ağrısı Neyi Gösterebilir?
Tek taraflı kasık ağrısı, ağrının bulunduğu taraftaki kasların, kalça ekleminin, böbrek veya üreterin ya da üreme organlarının etkilenmesiyle ilişkili olabilir. Kasık fıtığı da sağ veya sol tarafta sınırlı ağrı ve şişlik oluşturabilir.
Kadınlarda tek taraflı alt karın ve kasık ağrısı yumurtalık kisti veya dış gebelik gibi durumlarda da görülebilir. Gebelik ihtimali bulunan kişilerde tek taraflı ağrı ve vajinal kanama birlikteyse tıbbi değerlendirme geciktirilmemelidir.
İki Taraflı Kasık Ağrısı Neden Olur?
İki taraflı kasık ağrısı yoğun egzersiz veya tekrarlayan fiziksel aktivite sonrasında her iki taraftaki kasların zorlanmasıyla ortaya çıkabilir. Pelvik taban kasları, kalça eklemleri veya kronik pelvik ağrıya neden olan bazı durumlar da iki taraflı yakınmalara yol açabilir.
Özellikle uzun süre devam eden çift taraflı ağrıda yalnızca kas zorlanmasına odaklanılmaması ve ağrının üriner, jinekolojik veya kas-iskelet sistemi kaynaklarının değerlendirilmesi gerekir.
Kadınlarda Kasık Ağrısının En Sık Nedenleri Nelerdir?
Kadınlarda kasık ağrısı jinekolojik nedenlerin yanı sıra idrar yolları, bağırsaklar ve kas-iskelet sisteminden kaynaklanabilir.
Adet dönemiyle ilişkili ağrıların yanı sıra yumurtalık kistleri, endometriozis, idrar yolu enfeksiyonları ve gebelikle ilişkili durumlar ayırıcı tanıda değerlendirilir.
Kadınlarda görülebilen başlıca nedenler şunlardır:
- Adet dönemine bağlı pelvik ağrı
- Yumurtalık kistleri
- Endometriozis
- İdrar yolu enfeksiyonu
- Böbrek veya üreter taşı
- Kasık fıtığı
- Kas ve tendon yaralanmaları
- Kalça eklemine ait sorunlar
- Gebelikle ilişkili değişiklikler
- Dış gebelik
Kasık Ağrısı Yumurtalık Kisti Belirtisi mi?
Kasık ağrısı yumurtalık kistlerinde görülebilir ancak birçok yumurtalık kisti herhangi bir belirti oluşturmayabilir. Ani ve şiddetli pelvik ağrıya bulantı veya kusmanın eşlik etmesi durumunda kistin yırtılması veya yumurtalığın dönmesi gibi durumların değerlendirilmesi gerekir.
Gebelik İhtimali Varken Şiddetli Kasık Ağrısı Neden Önemlidir?
Gebelik ihtimali varken özellikle tek taraflı ve şiddetli kasık veya alt karın ağrısı, dış gebelik dahil gebelikle ilişkili sorunların değerlendirilmesini gerektirir. Ağrıya vajinal kanama, omuz ucunda ağrı, baş dönmesi veya bayılma eşlik ediyorsa gecikmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Erkeklerde Kasık Ağrısının En Sık Nedenleri Nelerdir?
Erkeklerde kasık ağrısının sık görülen nedenleri arasında kas ve tendon zorlanmaları ile kasık fıtığı bulunur. Böbrek taşları, idrar yolu hastalıkları ve testis veya çevre dokularından kaynaklanan sorunlar da ağrının kasık bölgesine yayılmasına neden olabilir.
Erkeklerde değerlendirilmesi gereken başlıca durumlar şunlardır:
- Kas zorlanması
- Kasık fıtığı
- Spor yaralanmaları
- Böbrek veya üreter taşı
- İdrar yolu enfeksiyonları
- Kalça eklemi hastalıkları
- Testis ve çevresindeki yapıların hastalıkları
Testiste başlayan ani ve şiddetli ağrı, şişlik veya hassasiyet bulunması durumunda uzman değerlendirmesi geciktirilmemelidir.
Kasık Ağrısı Böbrekten Olur mu?
Evet, böbrek ve özellikle üretere ilerleyen taşlar bel veya yan tarafta başlayıp alt karın ve kasığa yayılan ağrıya neden olabilir. Böbrek enfeksiyonlarında da sırt, yan veya kasık ağrısına ateş, idrar yakınmaları, bulantı veya kusma eşlik edebilir.
Böbrek taşı ağrısı genellikle dalgalar halinde şiddetlenebilir. İdrarda kan görülmesi veya sık idrara çıkma gibi belirtiler de tabloya eşlik edebilir.
Kasık Ağrısı Apandisit Belirtisi mi?
Kasık ağrısı bazı kişilerde apandisitle ilişkili olabilir ancak tek başına apandisit tanısı koydurmaz. Sağ alt karında giderek şiddetlenen ağrı, bulantı, iştahsızlık veya ateş gibi belirtilerin bulunması durumunda tıbbi değerlendirme gerekir.
Kasık Ağrısı İdrar Yolu Enfeksiyonu Belirtisi mi?
Kasık veya alt karın ağrısı idrar yolu enfeksiyonlarında görülebilir. Özellikle idrar yaparken yanma, sık idrara çıkma, ani idrar yapma ihtiyacı veya bulanık idrar gibi belirtiler bulunuyorsa üriner sistem açısından değerlendirme yapılabilir.
Enfeksiyon böbreklere kadar ilerlediğinde bel, yan veya kasık ağrısıyla birlikte ateş ve bulantı gibi daha belirgin sistemik yakınmalar gelişebilir.
Bele ve Kasığa Vuran Ağrı Neden Olur?
Bel ile kasık bölgesinde aynı anda hissedilen ağrı; böbrek taşı, bel ve kalça çevresindeki kas-iskelet sistemi problemleri veya sinir kaynaklı ağrılarla ilişkili olabilir. Kadınlarda bazı pelvik ve jinekolojik hastalıklar da hem bel hem alt karın bölgesinde ağrı oluşturabilir.
Ağrının hareketle mi yoksa idrar yaparken mi arttığı, dalgalar halinde gelip gelmediği ve bacaklara yayılıp yayılmadığı kaynağın belirlenmesinde yol gösterici olabilir.
Bacağa Vuran Kasık Ağrısı Neden Olur?
Kasıktan uyluğa veya bacağa yayılan ağrı özellikle kalça eklemi ve çevresindeki kas, tendon veya sinir yapılarıyla ilişkili olabilir. Kalça osteoartritinde kasıkta başlayan ağrı uyluğa ve dize doğru yayılabilir.
Ağrı hareketle artıyor, kalçada sertlik veya hareket kısıtlılığı bulunuyorsa ortopedik değerlendirme gerekebilir.
Yürürken Kasık Ağrısı Neden Olur?
Yürürken ortaya çıkan veya artan kasık ağrısı kalça eklemi hastalıkları, kas ve tendon zorlanmaları veya kasık fıtığıyla ilişkili olabilir. Kalça osteoartritinde kasık ağrısına eklem sertliği ve yürüme güçlüğü eşlik edebilir.
Kasık fıtığında ise uzun süre ayakta kalmak, yük kaldırmak veya karın içi basıncı artıran hareketler ağrıyı belirginleştirebilir.
Spor Sonrası Kasık Ağrısı Neden Olur?
Spor sonrası kasık ağrısının sık nedenlerinden biri adduktor kaslar veya kalça çevresindeki kas ve tendonların zorlanmasıdır. Ani yön değiştirme, hızlanma, sıçrama veya tekrarlayan dönme hareketleri kasık bölgesindeki yumuşak dokularda yaralanmaya neden olabilir.
Sporcularda tekrarlayan kasık ağrısında atletik pubalji olarak adlandırılan yumuşak doku yaralanmaları da değerlendirilir. Bu durum klasik kasık fıtığından farklıdır.
Kasık Ağrısı Kas Zorlanması mı Fıtık mı?
Kas zorlanmasında ağrı genellikle belirli bir egzersiz veya ani hareket sonrasında başlar ve bacağı yana açma, koşma veya kalçayı hareket ettirmeyle belirginleşebilir.
Kasık fıtığında ise kasık bölgesinde özellikle ayakta dururken, öksürürken veya ıkınırken belirginleşen şişlik veya kabarıklık görülebilir.
Kasık Ağrısı Kalça Sıkışması Belirtisi mi?
Kasık ağrısı femoroasetabular sıkışma olarak adlandırılan kalça sıkışmasının belirtilerinden biri olabilir. Bu durumda ağrı özellikle kalçayı döndürme, çömelme veya yön değiştirme sırasında keskinleşebilir; kalçada sertlik ve hareket kısıtlılığı da görülebilir.
Tekrarlayan hareketle ortaya çıkan kasık ağrısında kalça ekleminin değerlendirilmesi bu nedenle önemlidir.
Bulantı ve Kusmayla Birlikte Kasık Ağrısı Neden Olur?
Bulantı ve kusmanın kasık veya alt karın ağrısına eşlik etmesi böbrek taşı, apandisit, bazı fıtık komplikasyonları veya yumurtalık kistleriyle ilişkili akut durumlarda görülebilir.
Özellikle ani başlayan ve giderek şiddetlenen ağrıda kişinin yalnızca mide-bağırsak yakınması olduğu düşünülmemeli, klinik değerlendirme yapılmalıdır.
Geçmeyen Kasık Ağrısı Neden Olur?
Günler veya haftalar boyunca devam eden kasık ağrısı tekrarlayan kas zorlanmaları, kalça eklemi hastalıkları, kasık fıtığı, üriner sistem hastalıkları veya kronik pelvik ağrıya neden olabilen jinekolojik durumlarla ilişkili olabilir. Altı ay veya daha uzun süren pelvik ağrı kronik pelvik ağrı olarak değerlendirilebilir.
Ağrının sürekli olması, giderek artması veya günlük aktiviteleri kısıtlaması durumunda nedenin belirlenmesi için uzman değerlendirmesi gerekir.
Kasık Ağrısının Tanısı Nasıl Konulur?
Kasık ağrısının tanısı öncelikle ayrıntılı öykü ve fizik muayeneyle başlar. Doktor ağrının ne zaman başladığını, hangi bölgede yoğunlaştığını, hareketle ilişkisini ve eşlik eden belirtileri değerlendirir.
Şüphe edilen nedene göre aşağıdaki incelemelerden yararlanılabilir:
- Kan testleri
- İdrar tahlili ve idrar kültürü
- Gebelik testi
- Ultrasonografi
- Röntgen
- Bilgisayarlı tomografi
- Manyetik rezonans görüntüleme
Her hastada tüm testlerin uygulanması gerekmez. Görüntüleme yöntemi klinik muayenede düşünülen hastalığa göre seçilir.
Kasık Ağrısında Ultrason mu MR mı Gerekir?
Kasık ağrısında ultrason veya MR seçimi ağrının olası nedenine göre yapılır. Şüpheli kasık fıtığında ultrason başlangıç görüntüleme seçeneklerinden biridir; kas, tendon, kalça eklemi veya daha derin yumuşak dokuların ayrıntılı değerlendirilmesi gereken durumlarda MR tercih edilebilir.
Apandisit, böbrek taşı veya karın içi başka bir hastalık düşünülüyorsa ultrason yerine veya ultrason sonrasında bilgisayarlı tomografi gibi farklı görüntüleme yöntemleri gerekebilir. Örneğin yetişkinlerde şüpheli sağ alt kadran ağrısında BT belirli klinik durumlarda uygun başlangıç incelemelerinden biridir.
Kasık Ağrısına Ne İyi Gelir?
Kasık ağrısına neyin iyi geleceği ağrının nedenine bağlıdır. Fiziksel aktiviteye bağlı hafif kas zorlanmalarında aktivitenin azaltılması ve bölgenin dinlendirilmesi yararlı olabilirken fıtık, böbrek taşı, enfeksiyon veya jinekolojik hastalıklarda nedene yönelik tıbbi yaklaşım gerekir.
Kas zorlanmasına bağlı olduğu düşünülen hafif ağrılarda destekleyici yaklaşımlar şu şekilde sıralanabilir:
- Ağrıyı artıran aktivitelere ara verilmesi
- İlk dönemde bölgenin zorlanmaması
- Uygun şekilde soğuk uygulama yapılması
- İyileşme döneminde kontrollü hareket edilmesi
- Ağrı tekrar ediyorsa spora dönüş öncesinde uzman değerlendirmesi yapılması
Kasık ağrısının nedeni bilinmiyorsa yalnızca ağrıyı baskılamaya yönelik uygulamalarla uzun süre beklemek doğru değildir.
Kasık Ağrısı Evde Nasıl Hafifletilir?
Egzersiz veya kas zorlanması sonrasında başlayan hafif kasık ağrısında dinlenmek, ağrıya neden olan hareketlerden geçici olarak kaçınmak ve kısa süreli soğuk uygulama yapmak yakınmaların azalmasına yardımcı olabilir.
Kas zorlanmalarında bölgenin korunması ve ağrı devam ederken yoğun aktiviteye dönülmemesi önerilir. Ancak ağrının nedeni bilinmiyorsa, ağrı giderek artıyorsa veya farklı belirtiler eşlik ediyorsa evde uygulamalarla takip yerine sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Kasık Ağrısında Sıcak mı Soğuk mu Uygulanmalıdır?
Yeni gelişen kas zorlanması veya sportif yaralanmalarda ilk dönemde soğuk uygulama tercih edilebilir. Uzun süredir devam eden kas sertliği gibi durumlarda sıcak uygulama bazı kişilerde rahatlama sağlayabilse de kasık ağrısının nedeni belli değilse sıcak veya soğuk uygulama tedavinin yerine geçmez.
Cilde doğrudan buz veya aşırı sıcak uygulanmaması ve uygulamanın ağrıyı artırması halinde sonlandırılması gerekir.
Kasık Ağrısı Tedavisi Nasıl Yapılır?
Kasık ağrısının tedavisi altta yatan nedene göre planlanır. Kas yaralanmalarında istirahat ve rehabilitasyon ön plandayken fıtık, üriner sistem hastalıkları, kalça eklemi sorunları veya jinekolojik hastalıklarda farklı uzmanlık alanlarının değerlendirmesi gerekebilir.
Nedene göre tedavi yaklaşımında şu yöntemlerden yararlanılabilir:
- Aktivite düzenlenmesi ve istirahat
- Fizik tedavi ve egzersiz programları
- Enfeksiyona yönelik tedavi
- Üriner sistem hastalıklarının tedavisi
- Jinekolojik nedenlere yönelik takip veya tedavi
- Fıtık veya bazı cerrahi hastalıklarda cerrahi değerlendirme
Tedavi planı yalnızca ağrının şiddetine değil, ağrıya neden olan hastalığın özelliklerine göre belirlenir.
Kasık Ağrısı Tedavisi Ne Kadar Sürer?
Kasık ağrısının iyileşme süresi nedenine ve dokudaki hasarın derecesine göre değişir. Hafif kas zorlanmalarında yakınmalar günler veya birkaç hafta içerisinde azalabilirken kalça eklemi hastalıkları, tekrarlayan spor yaralanmaları veya kronik pelvik ağrı gibi durumlarda daha uzun süreli takip ve tedavi gerekebilir.
Bu nedenle her kasık ağrısı için standart bir iyileşme süresi vermek mümkün değildir.
Kasık Ağrısı Ne Zaman Tehlikelidir?
Kasık ağrısı ani ve çok şiddetli başladığında, giderek arttığında veya sistemik belirtilerle birlikte görüldüğünde gecikmeden değerlendirilmelidir. Özellikle bağırsak sıkışmasıyla ilişkili fıtıklar, bazı jinekolojik tablolar ve gebelikle ilişkili akut durumlar hızlı değerlendirme gerektirebilir.
Aşağıdaki belirtilerden biri kasık ağrısına eşlik ediyorsa sağlık kuruluşuna başvurulması önerilir:
- Ani başlayan veya hızla şiddetlenen ağrı
- Ateş
- Sürekli bulantı veya kusma
- Bayılma veya belirgin baş dönmesi
- Karında belirgin hassasiyet veya şişlik
- Kasıkta sert, ağrılı ve geri itilemeyen şişlik
- İdrarda kan
- Gebelik ihtimaliyle birlikte ağrı veya vajinal kanama
- Ani testis ağrısı veya şişliği
- Yürümede belirgin güçlük
Kasık Ağrısı İçin Hangi Bölüme Gidilir?
Kasık ağrısında başvurulacak bölüm olası nedene göre değişir. Nedeni bilinmeyen kasık ağrısında ilk değerlendirme aile hekimliği veya iç hastalıkları tarafından yapılabilir; muayene bulgularına göre ilgili uzmanlık alanına yönlendirme gerçekleştirilebilir.
Belirtilere göre değerlendirilebilecek bölümler şu şekilde sıralanabilir:
- Genel Cerrahi: Kasık fıtığı şüphesinde
- Üroloji: Böbrek taşı, idrar yolları ve erkek üreme sistemi kaynaklı yakınmalarda
- Kadın Hastalıkları ve Doğum: Yumurtalık, rahim ve gebelikle ilişkili ağrılarda
- Ortopedi ve Travmatoloji: Kalça eklemi veya sportif yaralanma şüphesinde
- Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon: Kas-iskelet sistemi kaynaklı uzun süreli ağrılarda
- Acil Servis: Ani ve şiddetli ağrı veya alarm belirtileri bulunduğunda
Kasık Ağrısı Hakkında Sık Sorulan Sorular
Kasık Ağrısı Kendiliğinden Geçer mi?
Hafif kas zorlanmasına bağlı kasık ağrısı dinlenmeyle azalabilir. Ancak ağrı geçmiyor, tekrarlıyor veya giderek artıyorsa altta yatan nedenin belirlenmesi için değerlendirme gerekir.
Kasık Ağrısı Gazdan Olabilir mi?
Bağırsaklarda gaz ve şişkinlik alt karın ve pelvis bölgesinde rahatsızlık oluşturabilir. Ancak belirgin veya tekrarlayan kasık ağrısının yalnızca gazdan kaynaklandığı varsayılmamalıdır.
Kasık Fıtığı Her Zaman Şişlik Yapar mı?
Kasık fıtığında şişlik sık görülen bir bulgudur ancak küçük veya erken dönem fıtıklar her zaman belirgin bir kabarıklık oluşturmayabilir. Şüpheli durumlarda fizik muayene ve gerektiğinde görüntüleme yapılabilir.
Kasık Ağrısı Kalçadan Kaynaklanabilir mi?
Evet. Kalça osteoartriti ve femoroasetabular sıkışma gibi kalça eklemi hastalıklarında ağrı kasık bölgesinde hissedilebilir ve hareketle artabilir.
Kasık Ağrısı Adet Döneminde Normal midir?
Adet döneminde alt karın ve pelvis bölgesinde ağrı görülebilir. Ancak yeni başlayan, alışılmıştan çok daha şiddetli veya uzun süren ağrılarda endometriozis ve yumurtalık hastalıkları gibi nedenler açısından değerlendirme gerekebilir.
Kasık Ağrısıyla Birlikte İdrarda Yanma Neden Olur?
İdrarda yanma ve kasık veya alt karın ağrısının birlikte görülmesi idrar yolu enfeksiyonuyla ilişkili olabilir. Sık idrara çıkma ve ani idrar yapma ihtiyacı da eşlik edebilir.
Kasık Ağrısı Bel Fıtığından Olabilir mi?
Bel ve çevresindeki sinirlerin etkilenmesi bazı kişilerde kalça, uyluk veya kasık bölgesine yayılan ağrı oluşturabilir. Kesin kaynağın belirlenmesi için nörolojik ve kas-iskelet sistemi muayenesi gerekebilir.
Uzun Süre Oturmak Kasık Ağrısı Yapar mı?
Uzun süre aynı pozisyonda oturmak kalça ve pelvis çevresindeki kaslarda gerginlik oluşturarak bazı kişilerde kasık rahatsızlığını artırabilir. Tekrarlayan veya kalıcı ağrı varsa başka nedenler de araştırılmalıdır.
Öksürünce Kasık Ağrısı Neden Artar?
Öksürme karın içi basıncını artırdığı için kasık fıtığında ağrı veya kasıktaki şişlik daha belirgin hale gelebilir. Bu bulgunun bulunması durumunda genel cerrahi değerlendirmesi yapılabilir.
Giriş Tarihi: 14.08.2026
Güncellenme Tarihi: 14.08.2026
Oluşturan: Medipol Sağlık Grubu Web Yayın Kurulu
Web sitemizde yer alan tüm içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Şikayetinizle ilgili değerlendirme, tanı ve tedavi için mutlaka bir doktora veya sağlık kuruluşuna başvurunuz.