Astımı Olan Çocuğun Okulda Dikkat Etmesi Gerekenler

Astım, bir çocuğun okul hayatı için kısıtlayıcı olan bir rahatsızlık değildir. Kontrol altında astımı olan çocuğun, okula gitmesi, beden eğitimi dersine katılması, arkadaşlarıyla oyun oynaması veya okul etkinliklerine dahil olması mümkündür. Buradaki temel amaç çocuğu fiziksel aktivitelerden uzaklaştırmak değil, astım belirtilerini tetikleyebilecek koşulları önceden fark etmek ve olası bir atak sırasında ne yapılacağını bilmektir. 

Astım Nedir?

Astım; hırıltılı nefes alma, göğüs sıkışması, nefes darlığı ve öksürük gibi semptomlar yaratan uzun süreli iltihaplı bir rahatsızlıktır. Akciğerlerin hava yollarının daralmasına ve büzülmesine neden olmaktadır. Astımın şiddeti kişiden kişiye değişmekle birlikte, bazı tetikleyiciler hastalığının şiddetinin artmasına yol açmaktadır.

Çocuklarda Astım Hastalığı Hakkında Bilgi Almak İçin Formu Doldurabilirsiniz. 

Astımı Olan Çocuk Okula Gidebilir mi? 

Astım, çocuğun okula gönderilmemesi için tek başına bir neden değildir. Hatta astımı iyi kontrol edilen çocukların okuldan, spordan veya sosyal aktivitelerden gereksiz yere uzaklaştırılmasının çocuğun fiziksel gelişimi ve psikososyal iyilik hali açısından istenmeyen sonuçlar doğurması mümkündür. Ancak çocuğun astımı kontrol altında değilse; sık sık öksürüyor, geceleri uyanıyor, oyun sırasında nefesi daralıyor veya kurtarıcı ilacına normalden daha fazla ihtiyaç duyuyorsa durum yeniden değerlendirilmelidir. Burada önemli olan hastalığı çocuğun hayatının merkezine koymak değil, astımı çocuğun hayatını engellemeyecek şekilde yönetmektir. 

Astım Atağının Okuldaki İlk Belirtileri Nelerdir? 

Astım atağı her çocukta aynı şekilde başlamamaktadır. Bazı çocuklarda ilk belirti hırıltı iken bazı çocuklarda inatçı öksürük ön planda olabilmektedir. Okulda fark edilebilecek belirtiler şunlardır:

• Tekrarlayan veya giderek artan öksürük
• Hırıltılı solunum
• Nefes alıp vermekte zorlanma
• Göğüste sıkışma hissi
• Konuşurken nefesinin yetmemesi
• Oyun veya egzersizi bırakmak zorunda kalması
• Normalden daha hızlı nefes alıp vermesi

Astımı Olan Çocukla İlgili Okul Yönetimi Nasıl Bilgilendirilmeli?

Okul görevlilerin çocuğa en doğru şekilde müdahale edebilmesi için ilk olarak çocuğun astım belirtilerini tanıması gerekmektedir. Astım krizi geçireceğini, nefes alamadığını ve desteğe ihtiyacı olduğunu anladığı anda yardım istemekten çekinmemesi çocuğa öğretilmelidir. Bunun dışında okul görevlilerine bildirilmesi gerekenler şunlardır: 

• Çocuğun astım atağı sırasında ihtiyaç duyduğu ilaçlar 
• Gerekli durumlarda ilacın ek dozlarının uygulanma sıklığı 
• Çocuğun takipte olduğu doktorun ve hastanenin bilgileri 
• Çocuğun astımının tetikleyicileri
• Ebeveynlerin iletişim bilgileri 
• Bilinen gıda alerjileri

Astımı Olan Çocuk Nelere Dikkat Etmeli? 

Teneffüs, astımlı çocuk için özel olarak kısıtlanması gereken bir dönem değildir. Ancak çocuğun kişisel tetikleyicileri varsa bunların bilinmesi önemlidir. Örneğin bazı çocuklarda sprey ürünler, yoğun fiziksel aktivite, soğuk hava, sigara dumanı, toz, polen ve bazı temizlik ürünleri, belirtileri tetikleyebilmektedir. Bu yüzden çocuğu teneffüslerden alıkoymak yerine kendi belirtilerini tetikleyen faktörlerin belirlenmesi daha doğru bir yaklaşımdır. Çocuk nefes darlığı veya astım belirtileri yaşamaya başladığında şunlara dikkat etmelidir:

• Öncelikle sakin kalmaya çalışmalı ve hemen bir yetişkinden yardım istemelidir. 
• Kurtarıcı ilacının nerede olduğunu bilmelidir. 
• Doktorun önerdiği hızlı etkili rahatlatıcı ilaç varsa vakit kaybetmeden belirtilen şekilde kullanmalıdır.
• Dinlenince geçeceğini düşünmemeli, nefes darlığını saklamamalıdır. 

Astımlı Çocuğu Olan Ebeveynler Nelere Dikkat Etmeli?

Okul başlamadan önce kısa bir astım planı hazırlanması günlük yaşamı oldukça kolaylaştırmaktadır. Bu noktada ailelerin yapması gerekenler şunlardır:

• Çocuğun astımının ne kadar kontrol altında olduğu değerlendirilmelidir.
• Kullanılan ilaçların güncel olup olmadığı kontrol edilmelidir.
• İnhaler tekniği gözden geçirilmelidir.
• Gerekli ilaçların son kullanma tarihleri kontrol edilmelidir.
• Acil durumda hangi sağlık kuruluşu veya kişinin aranacağının bilinmesini sağlamalıdır.

Astım İlacı Çocuğun Çantasında mı Bulundurulmalı? 

Astım ilacı ile ilgili tüm detaylar; çocuğun yaşına, okulun uygulamalarına ve doktorun önerisine göre planlanmaktadır. Okulda gerekli olduğunda hızlıca ulaşılabilecek bir kurtarıcı inhalerin bulunması önemlidir. İlacın okulda kilitli veya çocuğun ulaşamayacağı bir yerde tutulması, acil durumda gereksiz zaman kaybına yol açabilir. Diğer taraftan çok küçük çocukların ilacı kendi başına taşıması veya kullanması da her zaman güvenli olmayabilir.

Bu nedenle aile, okul yönetimiyle önceden konuşarak ilacın nerede saklanacağı ve gerektiğinde kimin çocuğa yardımcı olacağı konusunda net bir plan oluşturmalıdır. Çocuk ilacını kendi başına kullanabilecek yaş ve beceriye ulaştıysa, inhalerin kullanımını doğru şekilde bildiğinden de emin olunmalıdır. 

Astımlı Çocuk Beden Eğitimi Dersine Katılmalı mı?

Astımı olan çocukların spor yapmaktan veya beden eğitimi dersinden otomatik olarak muaf tutulması doğru değildir. Düzenli fiziksel aktivite genel sağlık açısından son derece önemlidir. Ancak bazı çocuklarda egzersiz sırasında öksürük, hırıltı, göğüste sıkışma veya nefes darlığı gibi egzersizin tetiklediği bronkokonstriksiyonlar ortaya çıkmaktadır. 

Bu durum çocuğun sporu bırakması gerektiği anlamına gelmemekte, astım tedavisinin ve egzersiz planının çocuğa göre düzenlenmesiyle fiziksel aktivite çoğu çocuk için güvenli şekilde sürdürülebilmektedir. 

Okulda Hangi Durumlarda Astım Atağı Acil Kabul Edilmelidir?

Astım atağının ağırlaştığını düşündüren ve acil tıbbi değerlendirme gerektiren durumlar şunlardır: 

• Çocuğun konuşmakta ciddi şekilde zorlanması
• Cümle kuramayacak kadar nefes darlığı yaşaması
• Belirgin şekilde hızlı veya zor nefes alması
• Dudaklarında veya yüzünde morarma görülmesi
• Belirgin halsizlik, sersemlik veya bilinç değişikliği oluşması
• Kurtarıcı ilaca rağmen düzelmemesi
• Hızla kötüleşmesi

Çocuklarda Astım Tedavisi İçin Neden Medipol?

Çocuklarda astım tedavisinde doğru tanının konulması, çocuğun yaşına ve hastalığın özelliklerine uygun yönlendirmelerin yapılması büyük önem taşımaktadır. Medipol Sağlık Grubu’nda Çocuk Göğüs Hastalıkları ile Çocuk İmmünoloji ve Alerji Hastalıkları uzmanlarının iş birliği içerisinde çalıştığı çocukluk çağı astımında kapsamlı bir değerlendirme yapılmaktadır. 

Solunum fonksiyon testleri, gerektiğinde bronkodilatör sonrası değerlendirmeler, inhaler tedaviler ve alerjiye yönelik yaklaşımlar çocuğun bireysel ihtiyaçlarına göre planlanmaktadır. Medipol Sağlık Grubunda çocukların günlük yaşamdan, okuldan ve fiziksel aktivitelerden mümkün olduğunca kopmadan astımlarını kontrol altında tutmaları hedeflenmektedir. 

Astımı Olan Çocuğun Okulda Dikkat Etmesi Gerekenler Hakkında Sık Sorulan Sorular

Astımlı Çocuk Okulda Parfüm Kokusundan Etkilenebilir mi?

Bazı çocuklarda güçlü kokular öksürük veya solunum yakınmalarını tetikleyebilir. Özellikle daha önce parfüm, aerosol veya yoğun temizlik kokularıyla belirtileri artmış çocuklarda bu maruziyetlerin azaltılması yararlı olabilir.

Astım Atağı Sırasında Çocuk Su İçebilir mi?

Su içmek, astım atağını tedavi etmez. Çocuk nefes darlığı veya diğer astım belirtilerini yaşadığında doktor tarafından oluşturulan astım eylem planına göre hareket edilmelidir. 

Astımı Olan Çocuğun Okulda Sık Sık Öksürmesi Normal midir?

Her öksürük, astım anlamına gelmez ancak astımı olan bir çocukta tekrarlayan öksürük, özellikle gece, egzersiz sırasında veya okul ortamında belirginleşiyorsa astım kontrolünün yeterli olup olmadığı değerlendirilmelidir. 

Astımı Olan Çocuk Okulda Inhaler Kullanmaktan Utanıyorsa Ne Yapılmalı? 

Çocuğun ilaç kullanmasının utanılacak bir durum olmadığı yaşına uygun biçimde anlatılmalıdır. İlaç kullanımının gereksiz biçimde arkadaşlarının önünde dikkat çekici hale getirilmemesi ancak acil durumda ilaca ulaşmasının da zorlaştırılmaması önemlidir. 

Astımı Olan Çocuk Soğuk Havada Teneffüse Çıkabilir mi?

Soğuk hava bazı çocuklarda belirtileri tetikleyebilir ancak astımı olan bütün çocukların soğuk havadan tamamen uzaklaştırılması gerekmez.

Astımlı Çocuk Okul Gezisine Gidebilir mi?

Evet. Gezi öncesinde çocuğun ilaçlarının yanında ve ulaşılabilir olduğundan emin olunmalı, bilinen tetikleyiciler ve acil durumda izlenecek yol öğretmen veya gezi sorumlusu ile paylaşılmalıdır.

Astımlı Çocuk Teneffüste Koşabilir mi? 

Astım kontrol altındaysa genellikle evet. Ancak koşma sırasında veya sonrasında tekrarlayan öksürük, hırıltı veya nefes darlığı ortaya çıkıyorsa bu durum göz ardı edilmemelidir.

Astımlı Çocuk Okulda Hayvanlarla Temas Etmemeli mi?

Her astımlı çocuk, hayvanlardan uzak durmak zorunda değildir. Ancak çocuğun kedi, köpek veya başka hayvanlara karşı bilinen alerjisi varsa temas sonrasında solunum belirtileri ortaya çıkabilir.

Astımı Olan Çocuk Okulda Beslenmesine Dikkat Etmeli mi?

Astımı olan her çocuğun özel bir diyet uygulaması gerekmez. Ancak bazı çocuklarda belirli gıdalara karşı alerji bulunabilir ve ciddi gıda alerjileri astımla birlikte görülebilir. Bu durumda ilgili besinleri sınırlandırmak doğru olabilir. 

Okulda Toz Astımı Tetikler mi? 

Bazı çocuklarda evet. Ancak “astımı olan çocuk kesinlikle tozlu hiçbir ortama giremez” şeklinde bir yaklaşım doğru değildir. Uygun temizlik ve doğru havalandırma yeterlidir.