Rahim Alınma Ameliyatı (Histerektomi) Nedir, Nasıl Yapılır?

Rahim alınma ameliyatı veya tıbbi adıyla histerektomi, rahmin cerrahi yöntemlerle tamamen ya da kısmen çıkarılması işlemidir.  Kalıcı bir cerrahi işlem olduğu için ameliyat kararı; hastanın yaşı, şikâyetleri, çocuk sahibi olma isteği, hastalığın niteliği ve diğer tedavi seçeneklerine verdiği yanıt birlikte değerlendirilerek alınır.

Histerektomi Nedir?

Histerektomi, gebeliğin geliştiği organ olan rahmin cerrahi olarak çıkarılmasıdır. Rahim alındıktan sonra adet kanaması görülmez ve gebelik oluşmaz.

Ameliyatın yalnızca rahmi mi yoksa rahimle birlikte çevresindeki bazı yapı ve dokuları mı kapsayacağı hastalığa göre belirlenir. Özellikle yumurtalıkların korunması veya çıkarılması kararı, hormon üretimi ve menopoz süreci açısından ayrı olarak değerlendirilmelidir.

Bilgi ve Randevu Almak İçin Formu Doldurun

Histerektomi Türleri Nelerdir?

Histerektomi türleri, ameliyat sırasında çıkarılan organ ve dokuların kapsamına göre sınıflandırılır. Hastaya uygulanacak yöntem tanı, yaş, menopoz durumu ve cerrahi gereksinimler dikkate alınarak belirlenir. Başlıca histerektomi türleri şunlardır:

• Total histerektomi: Rahim ve rahim ağzının birlikte çıkarılmasıdır.
• Subtotal histerektomi: Rahmin gövdesi çıkarılırken rahim ağzının korunmasıdır. Supraservikal histerektomi olarak da adlandırılır.
• Radikal histerektomi: Rahim, rahim ağzı ve rahmin çevresindeki destek dokularının çıkarılmasıdır. Genellikle belirli jinekolojik kanserlerin tedavisinde değerlendirilir.
• Histerektomi ve salpenjektomi: Rahimle birlikte bir veya iki fallop tüpünün çıkarılmasıdır.
• Histerektomi ve salpingo-ooforektomi: Rahimle birlikte fallop tüplerinin ve bir ya da iki yumurtalığın çıkarılmasıdır.

Yumurtalıkların alınması histerektominin zorunlu bir parçası değildir. Her iki yumurtalık çıkarılırsa, menopoz öncesindeki hastalarda hormon üretiminin azalmasına bağlı olarak cerrahi menopoz belirtileri başlayabilir.

Rahim Alınma Ameliyatı Hangi Durumlarda Yapılır?

Rahim alınma ameliyatı, ilaç tedavisi veya rahmi koruyan girişimlerden yeterli sonuç alınamadığında ya da hastalığın niteliği gereği rahmin çıkarılması gerektiğinde uygulanabilir. Histerektominin değerlendirilebildiği durumlar şunlardır:

• Şiddetli kanamaya, ağrıya veya bası hissine neden olan rahim miyomları
• Diğer tedavilere yanıt vermeyen yoğun veya düzensiz rahim kanamaları
• İleri derecede rahim sarkması
• Tedaviye dirençli endometriozis
• Adenomyozis
• Uzun süre devam eden ve rahim kaynaklı olduğu düşünülen pelvik ağrı
• Rahim, rahim ağzı veya yumurtalıklarla ilişkili bazı kanserler
• Doğum sırasında kontrol altına alınamayan ciddi kanama gibi seçilmiş acil durumlar

Miyom veya anormal kanama gibi iyi huylu hastalıklarda histerektomi her zaman ilk tedavi seçeneği değildir. Hastanın gebelik planı bulunuyorsa miyomektomi, hormon tedavileri veya diğer rahim koruyucu yöntemler öncelikle değerlendirilebilir.

Histerektomi Nasıl Yapılır?

Histerektomi; açık cerrahi, vajinal, laparoskopik veya robotik cerrahi yöntemlerinden biriyle yapılabilir. Uygulanacak yaklaşım rahmin büyüklüğüne, hastalığın türüne, geçirilmiş ameliyatlara, karın içindeki yapışıklıklara ve cerrahın değerlendirmesine göre seçilir.

Ameliyat genellikle genel anestezi altında gerçekleştirilir. Cerrah rahmi çevresindeki bağlardan ve damar yapılarından ayırır, gerekli kanama kontrolünü sağlar ve belirlenen cerrahi yoldan vücuttan çıkarır.

Açık Histerektomi Nasıl Yapılır?

Açık veya abdominal histerektomide alt karın bölgesinden yatay ya da dikey bir kesi yapılır. Rahim ve ameliyat planına dahil edilen diğer yapılar bu kesi üzerinden çıkarılır.

Rahmin çok büyük olması, geniş yapışıklıkların bulunması, bazı kanser ameliyatları veya kapalı yöntemin uygun görülmediği durumlarda açık cerrahi tercih edilebilir. Kesi daha büyük olduğu için hastanede kalış ve günlük yaşama dönüş süresi minimal invaziv yöntemlere kıyasla daha uzun olabilir.

Vajinal Histerektomi Nasıl Yapılır?

Vajinal histerektomide rahim, karın bölgesinde büyük bir kesi oluşturulmadan vajinal yoldan çıkarılır. Cerrah rahmi çevresindeki destek dokularından ayırarak vajina içerisinden alır.

Bu yöntem özellikle rahim sarkması bulunan ve rahim büyüklüğünün uygun olduğu hastalarda değerlendirilebilir. Karında görünür bir ameliyat kesisi bulunmaması ve iyileşme süresinin genellikle daha kısa olması yöntemin avantajları arasındadır.

Laparoskopik Histerektomi Nasıl Yapılır?

Laparoskopik histerektomide karın bölgesine birkaç küçük kesi açılır. Kesilerden birinden kamera sistemi, diğerlerinden ise cerrahi aletler yerleştirilir.

Cerrah kamera görüntüsü eşliğinde rahmi çevresindeki dokulardan ayırır. Rahim, hastanın anatomisine ve cerrahi plana bağlı olarak vajinal yoldan veya kontrollü biçimde küçük kesilerden çıkarılabilir.

Laparoskopik cerrahi uygun hastalarda daha küçük kesi, daha az ameliyat sonrası ağrı ve daha kısa iyileşme süresi sağlayabilir. Bununla birlikte her hasta laparoskopik cerrahi için uygun olmayabilir.

Robotik Histerektomi Nasıl Yapılır?

Robotik histerektomi, laparoskopik cerrahinin robotik cerrahi sistemi yardımıyla gerçekleştirilen biçimidir. Cerrah ameliyat masasının yanında bulunan konsoldan robotik kolları kontrol eder.

Robotik sistem, büyütülmüş üç boyutlu görüntü ve hareket kabiliyeti yüksek cerrahi aletler sunar. Özellikle dar anatomik alanlarda ve teknik açıdan karmaşık bazı operasyonlarda tercih edilebilir.

Robotik cerrahinin uygunluğu hastalığın niteliğine, önceki ameliyatlara, hastanın genel sağlık durumuna ve merkezdeki teknik olanaklara göre değerlendirilir. Robotik yöntem her hasta için açık veya standart laparoskopik cerrahiden daha üstün kabul edilmez.

Histerektomi Yöntemleri Arasındaki Farklar Nelerdir?

Cerrahi yöntemler arasındaki temel farklılıklar kesi bölgesi, iyileşme süresi ve hangi hastalarda uygulanabildiğiyle ilişkilidir.

Histerektomi Öncesi Hazırlık Nasıl Yapılır?

Ameliyat öncesi hazırlık, hastanın genel sağlık durumunu değerlendirmeyi ve cerrahi riskleri azaltmayı amaçlar. Hazırlık süreci uygulanacak yönteme ve eşlik eden hastalıklara göre değişebilir. Histerektomi öncesinde yapılabilecek değerlendirmeler şunlardır:

• Ayrıntılı kadın hastalıkları ve doğum muayenesi
• Ultrasonografi veya gerekli durumlarda ileri görüntüleme
• Kan ve idrar testleri
• Anestezi muayenesi
• Rahim ağzı tarama sonuçlarının değerlendirilmesi
• Anormal kanama varsa rahim içinden örnekleme veya biyopsi
• Kullanılan ilaçların ve kronik hastalıkların gözden geçirilmesi
• Gebelik ihtimalinin değerlendirilmesi

Kan sulandırıcılar, bitkisel ürünler ve düzenli kullanılan ilaçlar hekime bildirilmelidir. Hiçbir ilaç hekim önerisi olmadan bırakılmamalı veya kullanım şekli değiştirilmemelidir.

Ameliyat öncesinde hastaya açlık süresi, hastaneye yatış zamanı ve bağırsak hazırlığının gerekip gerekmediği hakkında kişiye özel bilgi verilir.

Histerektomi Ne Kadar Sürer?

Rahim alınma ameliyatının süresi cerrahi yönteme, rahmin büyüklüğüne ve ek işlemlere göre değişir. Basit bir histerektomi ile geniş kapsamlı kanser cerrahisinin süresi aynı değildir.

Geçirilmiş karın ameliyatları, endometriozis, yoğun yapışıklıklar veya aynı seansta yumurtalık ve tüplere yönelik işlem yapılması ameliyat süresini uzatabilir. Hastaya özel yaklaşık süre ameliyat öncesindeki cerrahi değerlendirmede paylaşılır.

Histerektominin Riskleri Nelerdir?

Histerektomi sık uygulanan bir ameliyat olmakla birlikte diğer cerrahi girişimler gibi bazı riskler taşır. Risk düzeyi hastanın yaşı, genel sağlık durumu, ameliyatın kapsamı ve kullanılan yönteme göre değişebilir. Olası riskler şunlardır:

• Kanama
• Enfeksiyon
• Anesteziye bağlı istenmeyen etkiler
• Bacak veya akciğer damarlarında pıhtı gelişmesi
• Mesane, bağırsak veya idrar kanallarında yaralanma
• Yara iyileşmesinde gecikme
• İdrar yapmada geçici güçlük
• Vajinal kubbe bölgesinde iyileşme sorunları
• Açık cerrahiye geçiş gereksinimi
• Yumurtalıklar çıkarılırsa menopoz belirtileri

Laparoskopik veya vajinal olarak başlayan bir ameliyat, yoğun yapışıklık, kanama veya anatomik güçlük nedeniyle açık cerrahiye dönüştürülebilir. Bu durum ameliyatın güvenli biçimde tamamlanması amacıyla alınan cerrahi bir karardır.

Histerektomi Sonrası İyileşme Süreci Nasıldır?

Histerektomi sonrası iyileşme süresi ameliyatın nasıl yapıldığına göre değişir. Vajinal, laparoskopik ve robotik ameliyatlardan sonra toparlanma genellikle açık cerrahiye göre daha kısa olabilir.

Açık histerektomiden sonra tam iyileşme yaklaşık 6-8 haftayı bulabilir. Laparoskopik veya vajinal yöntemde bu süre daha kısa olabilse de hastanın yaptığı işe, ek hastalıklarına ve operasyon kapsamına göre farklılık gösterebilir.

Ameliyat sonrasında görülebilecek geçici durumlar şunlardır:

• Alt karın bölgesinde ağrı ve hassasiyet
• Yorgunluk
• Hafif vajinal kanama veya akıntı
• Gaz ve kabızlık
• İdrar sondasına bağlı geçici rahatsızlık
• Laparoskopik cerrahi sonrasında omuz ağrısı
• Duygusal dalgalanmalar

Hastanede kalış süresi cerrahi yöntem ve hastanın genel durumuna göre aynı gün taburculuktan birkaç güne kadar değişebilir.

Histerektomi Sonrası Nelere Dikkat Edilmelidir?

Ameliyat sonrasında dokuların iyileşmesi için hekimin belirlediği aktivite kısıtlamalarına uyulmalıdır. Hareket tamamen bırakılmamalı; kısa ve kontrollü yürüyüşlerle günlük aktivite kademeli olarak artırılmalıdır.

İyileşme döneminde dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:

• Ağır yük kaldırılmamalıdır.
• Karın kaslarını zorlayan hareketlerden kaçınılmalıdır.
• Yara bölgesi temiz ve kuru tutulmalıdır.
• Hekimin belirlediği kontrol randevularına gidilmelidir.
• Kabızlığı önlemek amacıyla yeterli sıvı ve lif tüketilmelidir.
• Araç kullanmaya ağrı kontrolü sağlandıktan ve hekim onayı alındıktan sonra başlanmalıdır.
• Vajinal tampon ve vajinal duş kullanılmamalıdır.
• Cinsel ilişkiye ancak iyileşme tamamlandıktan ve hekim izin verdikten sonra dönülmelidir.
• Verilen ilaçlar önerilen doz ve sürede kullanılmalıdır.

Vajinal ilişki ve vajina içine ürün yerleştirilmesi için önerilen bekleme süresi hastaya göre değişebilir. Bu nedenle genel bir süre yerine ameliyatı gerçekleştiren hekimin önerisi esas alınmalıdır.

Histerektomi Sonrası Ne Zaman Doktora Başvurulmalıdır?

Ameliyat sonrasında hafif ağrı, yorgunluk ve az miktarda lekelenme görülebilir. Ancak beklenenden farklı veya giderek artan bulgular tıbbi değerlendirme gerektirebilir.

Aşağıdaki durumlarda sağlık kuruluşuyla iletişime geçilmelidir:

• Yoğun veya artan vajinal kanama
• Kötü kokulu vajinal akıntı
• Yüksek ateş veya titreme
• Giderek şiddetlenen karın ağrısı
• Ameliyat yerinde kızarıklık, akıntı veya açılma
• Bacakta tek taraflı şişme ve ağrı
• Ani nefes darlığı veya göğüs ağrısı
• İdrar yapamama ya da idrar sırasında belirgin ağrı
• Sürekli kusma veya sıvı alamama

Belirtilerin ciddiyeti kişiden kişiye değişebileceği için taburculuk sırasında verilen merkeze özel bilgilendirme dikkate alınmalıdır.

Histerektomi Sonrası Menopoz Başlar mı?

Histerektomi sonrasında rahim çıkarıldığı için adet kanaması sona erer. Ancak yumurtalıklar korunmuşsa hormon üretimi devam edebilir ve menopoz hemen başlamayabilir.

Her iki yumurtalık da çıkarılırsa östrojen üretimi belirgin şekilde azalabilir ve cerrahi menopoz gelişebilir. Sıcak basması, gece terlemesi, uyku değişiklikleri veya vajinal kuruluk gibi belirtiler ortaya çıkabilir.

Yumurtalıkların çıkarılıp çıkarılmayacağı; yaş, menopoz durumu, yumurtalık hastalığı ve kişisel kanser riski değerlendirilerek belirlenir. Hormon tedavisinin uygunluğu ise ayrıca uzman hekim tarafından ele alınmalıdır.

Histerektomi Sonrası Cinsel Yaşam Nasıl Etkilenir?

İyileşme tamamlandıktan sonra birçok hasta cinsel yaşamına devam edebilir. Ameliyat öncesinde ağrı veya yoğun kanama yaşayan bazı kişilerde bu şikâyetlerin ortadan kalkması cinsel yaşamı olumlu etkileyebilir.

Yumurtalıkların çıkarılması halinde hormon düzeylerindeki değişiklikler vajinal kuruluk veya cinsel istekte değişime neden olabilir. Ağrı, kuruluk veya isteksizlik devam ederse kadın hastalıkları ve doğum uzmanı değerlendirmesi gerekir.

Histerektomi Sonrası Rahim Ağzı Taraması Yapılır mı?

Rahim ağzı taramasının devam edip etmeyeceği, rahim ağzının çıkarılıp çıkarılmadığına ve ameliyatın neden yapıldığına bağlıdır.

Subtotal histerektomide rahim ağzı korunduğu için rutin rahim ağzı kanseri taramaları devam eder. Total histerektomi sonrasında ise geçmişte rahim ağzı kanseri veya kanser öncüsü hücresel değişiklik bulunup bulunmadığına göre kişiye özel takip planlanır.

Rahim Alınma Ameliyatı Hakkında Sık Sorulan Sorular

Rahim Alındıktan Sonra Adet Görülür mü?

Rahim alındıktan sonra adet kanaması görülmez. Yumurtalıklar korunsa bile hormon üretimi bir süre devam edebilir ancak kanamayı oluşturacak rahim dokusu bulunmaz.

Rahim Alındıktan Sonra Hamile Kalınır mı?

Histerektomi sonrasında rahim bulunmadığı için gebelik oluşmaz. Bu nedenle çocuk sahibi olma isteği bulunan hastalarda ameliyat öncesinde alternatif tedaviler ve üreme seçenekleri değerlendirilmelidir.

Rahim Alınırken Yumurtalıklar da Alınır mı?

Yumurtalıkların alınması her histerektomide zorunlu değildir. Karar hastanın yaşı, menopoz durumu, yumurtalıkların görünümü ve kişisel riskleri değerlendirilerek verilir.

Histerektomi Büyük Bir Ameliyat mıdır?

Histerektomi kapsamlı bir cerrahi işlemdir. Ameliyatın büyüklüğü açık, vajinal, laparoskopik veya robotik yöntemle yapılmasına ve çıkarılacak dokuların kapsamına göre değişir.

Kapalı Rahim Ameliyatı Kaç Günde İyileşir?

Laparoskopik histerektomi sonrasında belirgin toparlanma birkaç hafta içinde gerçekleşebilir. Tam iyileşme süresi hastanın genel durumuna ve operasyonun kapsamına göre değişir.

Rahim Alındıktan Sonra Karında Şişlik Olur mu?

Ameliyat sonrasında geçici şişkinlik, gaz ve ödem görülebilir. Şişlik giderek artıyorsa veya şiddetli ağrı, ateş ve kusma eşlik ediyorsa doktora başvurulmalıdır.

Histerektomi Sonrası Kilo Alınır mı?

Histerektominin doğrudan kilo aldırdığı söylenemez. İyileşme dönemindeki hareket azalması ve yumurtalıkların çıkarılması halinde oluşabilecek hormonal değişiklikler vücut ağırlığını etkileyebilir.

Rahim Alındıktan Sonra Cinsel İstek Azalır mı?

Cinsel istekte azalma her hastada görülmez. Yumurtalıkların çıkarılması, vajinal kuruluk, ağrı veya duygusal faktörler bazı kişilerde cinsel yaşamı etkileyebilir.

Histerektomi Sonrası Cinsel İlişkiye Ne Zaman Girilir?

Cinsel ilişkiye vajinal dokular ve ameliyat bölgesi yeterince iyileştikten sonra dönülmelidir. Uygun zaman ameliyatın türüne göre değiştiği için doktor kontrolünde belirlenir.

Rahim Alınma Ameliyatında Rahim Ağzı da Alınır mı?

Total histerektomide rahim ağzı çıkarılırken subtotal histerektomide korunur. Hangi yöntemin uygulanacağı hastalığa ve cerrahi değerlendirmeye göre belirlenir.

Histerektomi Sonrası Menopoz Belirtileri Görülür mü?

Yumurtalıklar korunmuşsa menopoz belirtileri hemen başlamayabilir. Her iki yumurtalığın çıkarılması halinde hormon düzeylerinin azalmasına bağlı belirtiler ortaya çıkabilir.