NST (Non Stress Test) Nedir, Neden Yapılır?

NST (Non Stress Test), gebelik döneminde bebeğin anne karnındaki kalp atışlarını ve kasılmalara verdiği yanıtları değerlendiren güvenli ve ağrısız bir prenatal tarama yöntemidir. Uygulama sırasında bebeğe herhangi bir stres veya dış müdahale uygulanmadığı için bu adla anılmaktadır. 

Bebeğin oksijenlenme durumunu, kalp atış hızını ve hareketlerini eş zamanlı inceleyen bu test, fetal iyilik halinin kontrol edilmesinde kritik bir role sahiptir. Gebeliğin özellikle son trimesterinde sıkça başvurulan NST, olası risklerin önceden tespit edilmesine katkı sağlamaktadır. 

NST (Non Stress Test) Nedir? 

NST, gebe kadının karnına bağlanan iki ayrı elektrot vasıtasıyla bebeğin kalp atışlarını ve rahimdeki kasılmaları bir kağıda grafik olarak aktaran tıbbi bir değerlendirme testidir. Testin temel amacı, bebeğin hareket ettiği anlarda kalp atış hızında gerçekleşen doğal ivmelenmeleri tespit etmektir. Sağlıklı bir bebek hareket ettiğinde kalp atış hızı geçici olarak artış göstermektedir. 

NST cihazı bu değişimi kaydederek bebeğin merkezi sinir sisteminin ve plasental kan akışının yeterli seviyede olup olmadığını ortaya koymaktadır. Bu prosedür, anneye veya bebeğe hiçbir cerrahi müdahale içermeyen, tamamen non-invaziv bir yöntemdir. 

NST Neden Yapılır?

NST, anne karnındaki bebeğin sağlık durumunu doğrulama ve plasentanın yetersiz kaldığı durumları belirleme amacıyla uygulanır. Fetal oksijenlenmenin takibi ve bebeğin sıkıntıda olup olmadığının anlaşılması testin başlıca yapılma sebeplerindendir. Gebelik sürecinde bebeğin iyilik halinin değerlendirilmesi gereken durumlar aşağıdaki gibidir:

• Anne adayının hissettiği bebek hareketlerinde azalma olması
• Gebelik süresinin 40 haftayı aşması (gün geçmesi)
• Amniyon sıvısının normalden az (oligohidramniyoz) veya fazla (polihidramniyoz) tespiti
• Anne adayında hipertansiyon, diyabet veya böbrek hastalığı gibi kronik durumların varlığı
• Bebeğin gelişim geriliği (IUGR) şüphesinin bulunması
• Çoğul gebelik takibi yürütülmesi
• Önceki gebeliklerde komplikasyon öyküsünün yer alması

NST Hangi Durumlarda Yapılır?

NST prosedürü, hem rutin gebelik kontrollerinin bir parçası olarak hem de yüksek riskli gebelik durumlarında doktor kararıyla planlanmaktadır. Bebeğin plasenta aracılığıyla yeterince beslenip oksijen alıp almadığı bu tetkik sayesinde netleşmektedir. Annenin sağlık durumu veya gebeliğin gidişatına bağlı olarak testin uygulanmasını gerektiren faktörler şunlardır:

• Rutin fetal izlem süreçlerinde
• Erken doğum riski veya şüphesi görüldüğünde
• Rahim içi kasılmaların sıklığını incelemek amacıyla
• Plasenta previa veya plasenta dekolmanı risk değerlendirmelerinde
• Rh kan uyuşmazlığı vakalarında

NST Öncesinde Hazırlık Gerekir mi?

NST için çoğu zaman özel bir hazırlık yapılması gerekmemektedir. Ancak anne adayının test sırasında rahat olması önemlidir. Testten önce bebeğin hareketlerinin daha iyi hissedilmesi amacıyla bazı merkezlerde anne adayına hafif bir şeyler yemesi veya içmesi önerilmektedir. Ayrıca bebeği hareket ettirmek amacıyla aşırı miktarda şeker tüketmek doğru bir yaklaşım değildir. Gebelikte özellikle diyabet veya gestasyonel diyabet gibi durumlar varsa beslenme önerileri kişiselleştirilmelidir. 

NST Nasıl Yapılır?

NST işlemi son derece konforlu bir ortamda, anne adayının yarı yatar veya sol yan pozisyonda dinlenmesiyle gerçekleştirilmektedir. İşlem esnasında karın bölgesine kardiyotokografi cihazına bağlı iki adet problu kemer yerleştirilmektedir. İlk prob bebeğin kalp atışlarını dinlemek için fetal kalp hizasına, ikinci prob ise rahim kasılmalarını ölçmek için rahmin üst kısmına yerleştirilmektedir. Anne adayının eline, bebeğin hareketini hissettiği anlarda basması için bir buton verilmektedir. Cihaz, bebeğin kalp atışlarını ve rahim kasılmalarını bir kağıt şeride sürekli grafikle basmaktadır. Test ortalama 20 ile 30 dakika arasında tamamlanmaktadır.

NST Sonuçları Nasıl Değerlendirilir?

NST sonuçları temelde reaktif (normatif) veya non-reaktif (reaktif olmayan) olarak iki ana başlıkta sınıflandırılmaktadır. Değerlendirme, bebeğin kalp atış hızı ve bu hızın hareketlerle olan uyumu baz alınarak yapılmaktadır. İki sonuç türüne ait temel kriterler şu şekildedir:

NST (Non Stress Test) Hakkında Sık Sorulan Sorular

NST Sonucu Kaç Dakikada Çıkar?

NST'nin sonucu genellikle kayıt tamamlandıktan sonra aynı değerlendirme sırasında yorumlanabilir. 

NST Bebeğe Zarar Verir mi?

NST, dışarıdan fetal kalp hızını ve rahim aktivitesini izleyen non-invaziv bir testtir. Anne veya bebeğin vücuduna iğne, ilaç ya da radyasyon verilmez.

NST'de Bebeğin Kalp Atışı Neden Birden Yükselir?

Bebeğin hareket etmesiyle kalp hızının kısa süreli yükselmesi çoğu zaman beklenen bir durumdur. 

NST'de Kalp Atışı Neden Düşer?

Fetal kalp hızında kısa süreli düşüşler farklı mekanizmalarla ortaya çıkabilir ve her düşüş patolojik değildir. Önemli olan düşüşün şekli, süresi, tekrarlayıp tekrarlamadığı ve rahim kasılmalarıyla ilişkisidir.

NST Normal Çıkarsa Doğum Yapılmaz mı?

NST, doğum kararının tek belirleyicisi değildir. Doğumun başlatılması veya gebeliğin devam ettirilmesi kararı; gebelik haftası, annenin sağlık durumu, bebeğin gelişimi, amniyotik sıvı, plasenta ve Doppler bulguları, fetal hareketler ve diğer klinik veriler dikkate alınarak verilir. 

Bebeğin Hareketleri Azaldıysa NST Yapılır mı?

Bebeğin hareketlerinde belirgin azalma, fetal iyilik açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir durumdur. Bu durumda NST sık kullanılan bir değerlendirmedir. 

NST Kaç Kez Yapılır?

Düşük riskli bir gebelikte tek bir NST yeterli olabilirken, fetal gelişme geriliği, hipertansiyon, diyabet, amniyotik sıvı problemleri veya başka riskler bulunan gebelerde doktor tarafından belirli aralıklarla tekrarlanabilir. 

Reaktif NST Iyi midir?

Evet. Reaktif NST, test sırasında fetal kalp hızının beklenen şekilde yanıt verdiğini gösteren güven verici bir bulgudur.

Non-reaktif NST Kötü müdür?

Tek başına kötü sonuç anlamına gelmez. Bebeğin uyku halinde olması gibi geçici nedenlerle non-reaktif kayıt oluşabilir. Ancak gerektiğinde test tekrarlanmalı veya ileri değerlendirme yapılmalıdır.

NST'den Önce Yemek Yenir mi?

Özel olarak mutlaka yemek yenmesi gerektiğine ilişkin genel bir kural yoktur. Bazı durumlarda bebeğin hareketlerinin gözlenmesini kolaylaştırmak için sağlık ekibi yemek veya içecek önerebilir.

NST'de Bebeğin Hareket Etmemesi Normal mi?

Test sırasında bebeğin kısa süreli hareket etmemesi uyku döneminden kaynaklanabilir. Ancak bebeğin günlük alışılmış hareketlerinde belirgin azalma varsa bu durum ayrıca değerlendirilmelidir.

NST Doğumun Başlayacağını Gösterir mi?

Hayır. NST fetal iyilik halini değerlendirmek için kullanılır. Doğumun başlayıp başlamadığı farklı klinik bulgularla değerlendirilir.

NST Bebeğin Cinsiyetini Gösterir mi?

Hayır. NST'nin bebeğin cinsiyetini belirleme amacı veya özelliği yoktur.

NST Bebeğin Kilosunu Gösterir mi?

Hayır. Fetal ağırlık ultrasonografik ölçümlerle tahmin edilir.

NST ile Bebeğin Oksijeni Anlaşılır mı?

NST, bebeğin oksijenlenmesi hakkında dolaylı bilgi verir; kandaki oksijen düzeyini doğrudan ölçmez.

NST ile CTG Aynı Şey midir? 

CTG daha geniş olarak fetal kalp hızı ve uterin aktivitenin grafiksel kaydını ifade ederken NST, özellikle stres oluşturulmadan fetal kalp hızının değerlendirilmesine odaklanır.

NST'de 15x15 Ne Ddemektir?

32 hafta ve üzerindeki gebeliklerde fetal hareketle ilişkili kalp hızı artışının en az 15 atım/dakika olması ve en az 15 saniye sürmesi şeklindeki kriteri ifade eder. 

Nst Sırasında Kasılma Çıkması Doğum Başladığı Anlamına Gelir mi?

Hayır. NST'de rahim kasılmaları görülebilir ancak doğum eylemi tanısı için kasılmaların özellikleri ve rahim ağzındaki değişiklikler birlikte değerlendirilir.