Medipol
Randevu, tahlil sonuçları, online muayene
kalp damar cerrahisi

Çocuklarda Varikosel Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

Medipol'ü Google'da güvenilir kaynak olarak ekleyin
Çocuklarda varikosel

Bu İçeriği Yapay Zekâ (AI) ile Özetleyin:

ChatGPTGrokPerplexityClaude.ai

Çocuklarda varikosel, testislere temiz kan taşıyan atardamarlar ile kirli kanı kalbe geri götüren toplardamarlar arasındaki kapakçıkların zayıflaması sonucu ortaya çıkar. Kapakçıkların işlevini yitirmesiyle birlikte kan yer çekiminin de etkisiyle aşağıda birikir ve damarların genişlemesine yol açar.

Çocuklarda Varikosel Nedir?

Çocuklarda varikosel, testisleri çevreleyen toplardamarların genişlemesi ve kan akışının bozulmasıyla ortaya çıkan damar kaynaklı bir rahatsızlıktır. Genellikle ergenlik döneminde belirginleşir ve en sık sol testiste görülür. Bazı çocuklarda herhangi bir belirtiye neden olmazken bazı vakalarda testis gelişimini etkileyebilir, testisler arasında hacim farkına veya ağrıya yol açabilir.

Çocukluk ve ergenlik döneminde varikoselin değerlendirilmesi, ilerleyen yaşlarda testis fonksiyonlarının ve üreme sağlığının korunması açısından önem taşır ancak varikosel tanısı konulan her çocuğun ameliyat edilmesi gerekmez. Tedavi kararı; testis hacimleri, damar genişlemesinin derecesi, belirtiler, fizik muayene ve doppler ultrasonografi bulguları birlikte değerlendirilerek verilir.

Bilgi Almak İçin Aşağıdaki Formu Doldurabilirsiniz

Çocuklarda Varikosel Neden Olur?

Çocuklarda varikosel, testis çevresindeki toplardamarlarda kanın geriye doğru kaçması ve damarların genişlemesi sonucunda gelişir.

Çocuklarda varikosel nedenleri şunlardır:

  • Toplardamar kapakçıklarının yetersizliği: Kanın kalbe doğru ilerlemesini sağlayan kapakçıkların yeterince çalışmaması, kanın testis çevresindeki damarlarda birikmesine neden olabilir.
  • Anatomik farklılıklar: Testis toplardamarlarının böbrek damarlarına bağlanma şekli, özellikle sol tarafta basınç artışına zemin hazırlayabilir.
  • Ergenlik dönemindeki hızlı büyüme: Bu dönemde testislere giden kan akımının artması ve vücudun hızlı gelişmesi, varikoselin belirginleşmesine katkıda bulunabilir.
  • Genetik yatkınlık: Ailesel damar yapısı özelliklerinin hastalığın gelişiminde rol oynayabileceği düşünülmektedir.

Çocuklarda Varikosel Belirtileri Nelerdir?

Çocuklarda varikosel çoğunlukla belirti vermeden ilerler ve rutin çocuk sağlığı muayenelerinde veya ergenlik dönemindeki kontrollerde fark edilebilir. Belirtilerin şiddeti damar genişlemesinin derecesine ve testis dokusunun etkilenip etkilenmediğine göre değişebilir.

Çocuklarda varikosel belirtileri şunlardır:

  • Testis torbasında (skrotum) damar belirginleşmesi veya şişlik
  • Testis çevresinde dolgunluk ve ağırlık hissi
  • Özellikle uzun süre ayakta kalındığında artabilen künt karakterli ağrı
  • Fiziksel aktivite sonrasında belirginleşen testis rahatsızlığı
  • Testislerden birinin diğerine göre daha küçük görünmesi
  • Testis torbasında gözle fark edilebilen asimetrik görünüm
  • İleri dereceli varikoselde cilt altında kıvrımlı damarların belirginleşmesi

Çocuklarda Varikosel Evreleri Nelerdir?

Varikosel, fizik muayenede damarların ne ölçüde hissedildiğine ve gözle görülüp görülmediğine göre üç dereceye ayrılır. Bu sınıflandırma, hastalığın klinik şiddetini tanımlamaya yardımcı olur. Çocuklarda varikosel evreleri aşağıdaki gibidir:

Derece

Özellikleri

Grade 1

Damar genişlemesi yalnızca Valsalva manevrası sırasında elle hissedilir.

Grade 2

Damarlar Valsalva manevrası yapılmadan elle hissedilebilir ancak dışarıdan görülmez.

Grade 3

Genişlemiş damarlar testis torbasında gözle fark edilebilir.

Grade 3 varikosel, klinik olarak en belirgin dereceyi ifade eder. Tedavi kararı yalnızca dereceye göre verilmez. Testis gelişimi, hacim farklılığı, ağrı ve ultrason bulguları birlikte değerlendirilir.

Çocuklarda Varikosel Tanısı Nasıl Konulur?

Çocuklarda varikosel tanısı, fizik muayene ve görüntüleme yöntemlerinin birlikte değerlendirilmesiyle konulur. Tanı sürecinde damar genişlemesinin derecesi kadar iki testisin gelişim ve hacim açısından karşılaştırılması da önemlidir.

Çocuklarda varikosel tanısında kullanılan yöntemler şunlardır:

  • Fizik muayene: Çocuk ayakta ve gerektiğinde yatar pozisyonda değerlendirilir. Testis çevresindeki damarlar incelenir ve Valsalva manevrası uygulanarak damarların belirginleşmesi kontrol edilir.
  • Skrotal Doppler ultrasonografi: Testislerin yapısı, hacmi ve damar içerisindeki kan akımı değerlendirilir. Venöz geri akımın varlığı ve özellikleri incelenir.
  • Testis hacmi ölçümü: Ultrasonografi veya orkidometre yardımıyla iki testisin hacmi karşılaştırılır. Ergenlik döneminde gelişim farklılıklarının takip edilmesi açısından önemlidir.
  • Abdominal ultrasonografi: Ergenlik öncesi çocuklarda veya yalnızca sağ tarafta varikosel saptanan vakalarda, ikincil bir nedene bağlı damar genişlemesini araştırmak amacıyla kullanılabilir.
  • Semen analizi: Ergenlik döneminin ileri aşamalarındaki uygun hastalarda, testis fonksiyonlarının değerlendirilmesine yardımcı olabilir. Küçük çocuklarda rutin bir inceleme değildir.

Doppler ultrasonografi, özellikle testis hacimlerinin karşılaştırılması ve venöz reflünün gösterilmesi açısından önemli bir tanı aracıdır. Tek başına ultrasonografide görülen damar genişlemesi ise her zaman klinik olarak tedavi gerektiren varikosel anlamına gelmez.

Çocuklarda Varikosel Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Çocuklarda varikosel tedavisi, hastalığın derecesine, testis gelişimine ve klinik bulgulara göre planlanır. Testis hacimleri normal olan, belirgin şikayeti bulunmayan ve ilerleme göstermeyen çocuklarda düzenli takip yeterli olabilir.

Tedavide temel amaç, testis gelişimini olumsuz etkileyebilecek venöz geri akımı kontrol altına almak ve uygun hastalarda testis fonksiyonlarını korumaya yönelik müdahalede bulunmaktır.

Düzenli Takip

Her varikosel vakasında cerrahi müdahale gerekli değildir. Testis hacimleri arasında anlamlı ve kalıcı fark bulunmayan, belirgin ağrı yaşamayan çocuklar belirli aralıklarla takip edilebilir.

Takip sırasında fizik muayene ve skrotal Doppler ultrasonografi ile testislerin gelişimi, damar genişlemesi ve kan akımı değerlendirilir. Özellikle ergenliğin başlangıcında testislerin büyüme hızları birbirinden farklı olabileceği için tek bir ölçümle tedavi kararı verilmesi uygun değildir.

Mikrocerrahi Varikoselektomi

Mikrocerrahi varikoselektomi, genişlemiş testis toplardamarlarının mikroskop yardımıyla belirlenerek bağlanması işlemidir. Cerrahi sırasında testis atardamarı ve lenfatik damarların korunması hedeflenir.

İşlem genellikle kasık veya kasık altı bölgeden yapılan küçük bir kesiyle gerçekleştirilir. Cerrahi mikroskop, damarların ve çevre dokuların büyütülerek görülmesini sağlar. Böylece genişlemiş toplardamarlar diğer önemli anatomik yapılardan ayrılabilir.

Laparoskopik Varikoselektomi

Laparoskopik varikoselektomi, karın bölgesinden açılan küçük girişlerden kamera ve cerrahi aletler yardımıyla uygulanan bir yöntemdir. Genişlemiş testis toplardamarları karın içerisinden görüntülenerek bağlanır veya kapatılır.

Bu teknikte damarların görüntülenmesi ve ayrıştırılması için optik büyütme sistemlerinden yararlanılır. Lenfatik damarların korunması, ameliyat sonrasında hidrosel gelişme riskinin azaltılması açısından önem taşır.

Varikosel Embolizasyonu

Embolizasyon, girişimsel radyoloji tarafından uygulanan ve genişlemiş toplardamarların içeriden kapatılmasını amaçlayan bir yöntemdir. Genellikle damar yoluyla ilerletilen ince bir kateter kullanılarak hedef damara ulaşılır.

Damarın uygun anatomik yapıda olduğu hastalarda, özel tıkayıcı materyaller veya sklerozan maddeler yardımıyla kanın geri kaçışı engellenir. İşlem açık cerrahi kesi gerektirmez ancak çocuklarda uygulanabilirliği yaşa, damar anatomisine ve teknik koşullara göre değerlendirilir.

Cerrahi ve girişimsel yöntemlerin başarı ve komplikasyon oranları uygulanan tekniğe göre değişebilir. Çocuklarda hangi yöntemin uygun olduğu, çocuk ürolojisi ve gerektiğinde girişimsel radyoloji uzmanlarının ortak değerlendirmesiyle belirlenir.

Çocuklarda Varikosel Ameliyatı Hangi Durumlarda Gerekir?

Varikosel ameliyatı kararı, testis gelişiminin etkilenmesi ve hastalığın klinik özellikleri dikkate alınarak verilir. Özellikle testislerden birinin diğerine göre belirgin şekilde küçük olması ve bu farkın takiplerde devam etmesi önemli bir değerlendirme kriteridir.

Bir testiste diğer testise göre 2 ml'den fazla veya yüzde 20'den fazla hacim farkının iki ayrı kontrolde, altı ay arayla doğrulanması durumunda cerrahi tedavinin değerlendirilmesi önerilir.

Ayrıca aşağıdaki durumlarda da çocuklarda varikosel ameliyatı düşünülebilir:

  • Günlük yaşamı etkileyen ve devam eden testis ağrısı
  • Her iki testiste de klinik olarak belirgin varikosel
  • Testis fonksiyonlarını etkileyebilecek ek hastalıklar
  • İleri ergenlik döneminde semen analizi sonuçlarında anormallik
  • Belirgin skrotal şişlik nedeniyle fiziksel veya psikolojik rahatsızlık

Çocuklarda Varikosel Ameliyatı Sonrasında Dikkat Edilmesi Gerekenler Nelerdir?

Ameliyat sonrasındaki ilk dönemde kesi bölgesinde hassasiyet, hafif şişlik veya morarma görülebilir. Çocuklarda varikosel cerrahisi sonrasında aşağıdaki noktalara dikkat edilmelidir:

  • Ameliyat bölgesinin temiz ve kuru tutulması sağlanmalıdır.
  • Fiziksel aktiviteler ve spor, doktorun önerdiği süre boyunca sınırlandırılmalıdır.
  • Kontrol muayeneleri aksatılmamalıdır.
  • Testis hacmi ve damar yapısındaki değişimler takip edilmelidir.
  • Artan ağrı, belirgin şişlik, ateş veya yara bölgesinde akıntı gelişmesi durumunda sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Çocuklarda Varikosel ile İlgili Sık Sorulan Sorular

Varikosel Çocuklarda Ağrıya Neden Olur mu?

Evet, bazı çocuklarda testis çevresinde künt ağrı, ağırlık veya dolgunluk hissi oluşabilir. Özellikle uzun süre ayakta kalındığında ve fiziksel aktivite sonrasında şikayetler belirginleşebilir.

Sol Testiste Varikosel Görülmesinin Anatomik Nedeni Nedir?

Sol testisin toplardamarı, sağ taraftan farklı olarak doğrudan sol böbrek toplardamarına bağlanır bu durum, sol testis toplardamarında basınç artışına ve kanın geriye kaçmasına zemin hazırlayabilir.

Çocuklarda Varikosel Tehlikeli Bir Hastalık mıdır?

Varikosel her çocukta ciddi bir sağlık sorununa neden olmaz ancak bazı durumlarda testis gelişimini ve ilerleyen dönemde üreme fonksiyonlarını etkileyebileceğinden düzenli takip gerektirir.

Varikosel Çocuklarda Kendiliğinden Geçebilir mi?

Varikoselin kendiliğinden tamamen ortadan kalkması beklenen bir durum değildir ancak bazı çocuklarda damar genişlemesi belirginleşmeden kalabilir.

Varikosel ile Hidrosel Arasındaki Fark Nedir?

Varikosel, testis çevresindeki toplardamarların genişlemesidir. Hidrosel ise testis zarları arasında sıvı birikmesiyle ortaya çıkar.

Aileler Çocuklarında Varikoseli Nasıl Fark Edebilir?

Aileler testis torbasında şişlik, kıvrımlı damar görünümü veya iki testis arasında belirgin büyüklük farkı fark edebilir. Kesin teşhis için doppler ultrasonografi gerekir.

Çocuklarda Mikrocerrahi Varikoselektomi Nasıl Uygulanır?

Mikrocerrahi varikoselektomide küçük bir kesi aracılığıyla genişlemiş toplardamarlara ulaşılır ve cerrahi mikroskop yardımıyla bu damarlar bağlanır.

Varikosel Ameliyatı Sonrasında Damarlar Tekrar Genişleyebilir mi?

Evet, ameliyat sırasında kapatılmayan veya gözden kaçan damarlar nedeniyle varikosel tekrarlayabilir.

Çocuklar Ameliyattan Kaç Gün Sonra Okula Dönebilir?

Okula dönüş süresi uygulanan yönteme, iyileşme hızına ve çocuğun genel durumuna göre değişir. Çoğu çocuk kısa süre içerisinde günlük aktivitelerine dönebilir ancak kesin zamanlama cerrah tarafından belirlenmelidir.

Çocuklarda Varikosel Embolizasyonu Nasıl Gerçekleştirilir?

Embolizasyonda genellikle kasık veya boyun bölgesindeki bir damardan kateter ilerletilerek testis toplardamarına ulaşılır. Damarın içerisine yerleştirilen özel materyallerle kanın geriye akışı engellenir.

Mikrocerrahi Sırasında Testis Damarları Nasıl Korunur?

Cerrahi mikroskop sayesinde testis atardamarı, toplardamarlar ve lenfatik yapılar birbirinden ayrılarak görüntülenebilir. Böylece genişlemiş toplardamarlar bağlanırken testisin kanlanmasını sağlayan atardamarın korunması hedeflenir.

Lenfatik Koruyucu Varikosel Ameliyatı Nedir?

Lenfatik koruyucu varikoselektomi, genişlemiş toplardamarlar bağlanırken testisin lenfatik damarlarının korunmasını amaçlayan cerrahi tekniktir.

Çocuklarda Varikosel Ameliyatı Genel Anestezi Altında mı Yapılır?

Çocuklarda varikosel ameliyatı genellikle genel anestezi altında gerçekleştirilir.

Ağrısı Olmayan Çocuklarda Varikosel Tedavi Edilmeli midir?

Ağrı bulunmaması, tedavi gereksinimini tamamen ortadan kaldırmaz. Testis gelişiminde kalıcı gerilik veya başka klinik bulgular varsa müdahale değerlendirilebilir.

Ergenlik Öncesi Varikosel Görülmesi Normal midir?

Ergenlik öncesinde varikosel nadir görülür. Bu dönemde saptandığında altta yatan nedenin değerlendirilmesi için abdominal ultrasonografi yapılması önerilir.

İki Taraflı Varikosel Olan Çocuklarda Tedavi Nasıl Planlanır?

Her iki testisteki damar genişlemesi, testis hacimleri ve kan akımı ayrı ayrı değerlendirilir. Tedavi kararı iki tarafın klinik bulgularına ve testis gelişimine göre oluşturulur.

Varikosel Ameliyatı Sonrasında Hidrosel Gelişebilir mi?

Evet, cerrahi sırasında lenfatik damarların zarar görmesi sonucunda testis çevresinde sıvı birikerek hidrosel gelişebilir.


Giriş Tarihi: 17.11.2026

Güncellenme Tarihi: 17.11.2026

Oluşturan: Medipol Sağlık Grubu Web Yayın Kurulu


Web sitemizde yer alan tüm içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Şikayetinizle ilgili değerlendirme, tanı ve tedavi için mutlaka bir doktora veya sağlık kuruluşuna başvurunuz.

İlgili İçerikler

Medipol'ü güvenilir kaynak olarak ekleyin.

Kalp Damar Cerrahisi Doktorlarımız