Sezaryen Doğum Türleri Nelerdir?

Sezaryen doğum; karın ve rahimde kesi yapılarak bebeğin dünyaya getirildiği doğum yöntemidir. Normal doğuma alternatif olarak tercih edilen sezaryen, anne-bebek sağlığını korumak için ya da vajinal doğumun mümkün olmadığı durumlarda uygulanmaktadır. Planlı veya acil şekilde gerçekleştirilebilmektedir. 

Sezaryen Doğum Nedir?

Dünya çapında yaygın bir doğum yöntemi olarak tercih edilen sezaryen, anne karnı ve rahmine yapılan kesiyle plasentanın ve zarların cerrahi olarak çıkarılmasıdır. Sezaryen doğum kararı tıbbi bir nedene bağlı olarak verilebileceği gibi annenin tercihine göre de kararlaştırılabilmektedir. 

Sezaryen Doğum Türleri Hakkında Bilgi Almak İçin Formu Doldurabilirsiniz.

Sezaryen Doğum Neden Yapılır?

Vajinal doğumun çok riskli olması, annenin kişisel tercihi veya hekim tavsiyesi ile sezaryen doğum planlanabilmektedir. Gebeliğin 39. haftasından itibaren planlı sezaryen doğum gerçekleştirilebilmektedir. Genel olarak sezaryen doğum kararının verilmesini sağlayan nedenler şunlardır:

• Bebeğin ters pozisyonda konumlanması
• Rahim ameliyatı öyküsü
• Aşırı vajinal kanama
• Genital herpes enfeksiyonu veya tedavi edilmemiş HIV 
• Çoğul gebelik
• Doğumun ilerlememesi
• Bebekte oksijen düşüklüğü, kalp atışı yavaşlaması
• Plasenta previa
• Kordon sarkması
• Bebeğin iri olması

Sezaryen Doğum Nasıl Planlanır?

Sezaryen operasyonları; ameliyatın zamanlamasına, uygulanan anestezi yöntemine, kesinin yönüne ve rahim duvarına atılan cerrahi kesinin niteliğine göre kendi içinde farklı türlere ayrılmaktadır. Sezaryen doğum planlaması genellikle şu şekilde gerçekleşmektedir:

Acil Sezaryen 

Gebelik takibi yapılırken vajinal olarak planlanan doğum, bebekte ani gelişen komplikasyonlar, pozisyon uygunsuzluğu veya annenin yaşadığı bir sağlık sorunu nedeniyle acil sezaryene dönebilir. Genellikle doğum yavaşladığında veya aşırı kanama olduğunda acil sezaryene başvurulur. Ameliyat başladıktan ortalama 15 dakika sonra bebek doğmuş olur.

Planlı Sezaryen

Tıbbi bir sorun, gebelik geçmişi, gebelik sırasında gelişen obstetrik komplikasyonlar veya annenin tercihi nedeniyle planlı bir sezaryen doğum tasarlanabilir. Genellikle gebeliğin 39. haftasından itibaren doğum yapılabilir. 

Sezaryen Türleri Nelerdir?

Sezaryen türleri, anne anatomisine, fetüsün pozisyonuna, gelecekte vajinal doğum istenip istenmediğine, doğumun aciliyetine ve hekim değerlendirmesine göre kararlaştırılmaktadır. Uygulanan cerrahi tekniğe ve kesi tipine göre olan sezaryen türleri şunlardır:

Alt Transvers Sezaryen (Yatay)

Rahmin alt kısmına yatay bir kesi yapılır. Ameliyat sonrası kanama ve fıtık gibi komplikasyonların görülme riski çok düşüktür. Gelecekte vajinal doğum planlayan kadınlar için uygun olan yöntemdir. Daha az ağrı oluşur, günümüzde yaygın olarak tercih edilmektedir. 

Klasik Sezaryen (Dikey)

Karnın orta hattına dikey bir kesi yapılır. Rahim üzerinde de dikey bir kesi yapılarak bebeğe ulaşılır. Kesi yönü, bebeğe geniş bir doğum alanı sağlar. Ameliyattan sonraki ilerleyen dönemlerde fıtık oluşumu görülebilir. Gelecek gebeliklerde vajinal doğum yapılması tavsiye edilmez. İyileşme süresi daha uzundur. Bebeğin teknik olarak daha zor çıkarılacağı vakalarda ve çok erken gebelik haftalarında tercih edilir. 

Düşük Dikey Kesi 

Rahmin alt hattına dikey olarak kesi yapılır. Çok tercih edilen bir yöntem değildir. Genellikle anatomik olarak zorluk yaşandığında kullanılır. 

Sezaryende Lokal Anestezi mi Genel Anestezi mi Yapılır?

Sezaryen ameliyatlarında uygulanan anestezi yöntemi; anne adayının konforuna ve duyarlılığa göre değişiklik göstermektedir. Anestezi türlerine göre ayrılan sezaryen modelleri şu şekildedir: 

• Spinal Sezaryen: Omurilik etrafındaki subaraknoid mesafeye tek doz anestezik madde verilerek hızlı bir şekilde belden aşağısının uyuşturulduğu yöntemdir. Etkisi dakikalar içinde başlar.
• Epidural Sezaryen: Omurilik dışındaki epidural aralığa kateter yerleştirilerek uygulanan yöntemdir. Ağrı kontrolü ameliyat sonrasında da kateter yardımıyla sürdürülebilir.
• Kombine Spinal-Epidural Sezaryen: Spinal anestezinin hızlı başlama avantajı ile epidural anestezinin uzun süreli ağrı kontrolü imkanını birleştiren konforlu bir yaklaşımdır.
• Genel Anestezi: Hastanın tamamen uyutulduğu, solunumun cihazla sağlandığı cerrahi yöntemdir.

Sezaryen Doğum Sonrası Nelere Dikkat Edilmelidir?

Yatay kesi, dikey kesi veya düşük kesi gibi sezaryen türleri uygulandıktan sonra hekimin tavsiyelerine uygun davranılması önemlidir. Sezaryenin iyileşme süresi, vajinal doğuma kıyasla daha yavaştır. Bu yüzden doğru bakım adımlarının uygulanması ve vücudun iyileşme süresinin desteklenmesi gerekmektedir. Sezaryen sonrası dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:

• Hekimin tavsiye ettiği sıklıkta ve süreyle yürüyüş yapılmalıdır.
• İlk 4-6 hafta boyunca ağır kaldırmaktan kaçınılmalıdır. 
• Karın içi basıncı artıracak itme ve çekme gibi hareketlerden uzak durulmalıdır. 
• Kesi bölgesi kuru ve temiz tutulmalıdır. 
• Bağırsak hareketlerinin düzenlenmesi için dengeli beslenmeye özen gösterilmelidir.
• Anne sütünü artıran besinler, beslenme düzenine eklenmeli ve bol su tüketilmelidir. 
• Pansuman takvimi titizlikle uygulanmalıdır. 

Sezaryen Doğum Türleri Hakkında Sık Sorulan Sorular

Hangi Sezaryen Türü Daha Güvenli?

Günümüzde sıklıkla uygulanan en güvenli sezaryen yöntemi, alt transverstir. Hem cilt hem de rahim yatay olarak kesilmektedir. Kanama miktarı az, yara iyileşme süresi hızlıdır. Enfeksiyon riski düşüktür ayrıca gelecekteki gebeliklerde rahim yırtılma riski düşüktür.

Sezaryen Türü Doğumu Etkiler mi?

Sezaryenin kesi tipi, ameliyatın seyrini ve sonraki gebelikleri direkt olarak etkiler. Özellikle rahme kesi yapılması, gelecekte vajinal doğum yapılıp yapılamayacağında belirleyici olur. Ayrıca rahim yırtılma riski bulunan sezaryen türleri uygulandığında hastaya diğer doğumlarında tekrar sezaryen önerilmektedir. 

Sezaryende Yapılan Cilt Kesisi ile Rahim Kesisi Aynı mıdır?

Cilt kesisi ve rahim kesisi birbirinden bağımsızdır, ikisi her zaman aynı yönde olmak zorunda değildir. Çoğu sezaryende ciltte bikini çizgisi boyunca küçük bir kesi yapılırken rahmin alt bölümüne yatay kesi yapılır.

Hangi Sezaryen Türünde Daha Az İz Kalır?

Sezaryen sonrası iz oluşumunda etkili olan tek kriter, ameliyatın türü değildir. Hastanın cilt yapısı, yara iyileşmesi ve enfeksiyon oluşumu gibi durumlar da önemlidir. Ayrıca sezaryen sonrası bakım rutinlerinin uygulanıp uygulanmadığı da iz oluşumunda belirleyici bir kriterdir. Genel olarak en iyi estetik sonuçlar, alt transvers yönteminde görülmektedir.

Sezaryen Kaç Tane Olur?

Sezaryenin sayısı, hastanın sağlık ve rahim durumuna, geçirilen ameliyatlara, karın içi yapışıklık derecesine ve kanama ihtimaline göre değişir. Genellikle 4-5 doğuma kadar sezaryen uygulanır.

Sezaryen Kesisi Kaç Cm Olur?

Sezaryen türlerine, annenin vücut yapısına ve bebeğin kilosuna göre değişmekle birlikte operasyon için yapılan kesi ortalama 10-15 cm’dir.