Lohusa Ne Demek? Lohusa Dönemi Ne Kadar Sürer?

Lohusa; yeni doğum yaptığı için fiziksel ve hormonal pek çok değişim yaşamakta olan kadınlara verilen isimdir. Lohusalık tıpta postpartum dönem olarak da adlandırılmaktadır. Anneler için önemli bir geçiş dönemi olan lohusalıkta duygusal ve psikolojik sorunlar yaşanabilmektedir. Bu evreyi en verimli şekilde atlatmak için eşlerin, ailelerin ve yakın çevrenin desteği çok önemlidir. 

Lohusa Nedir? 

Lohusa, yeni doğum yapmış, fiziksel, duygusal ve hormonal olarak iyileşme süreci içerisinde olan kadınlardır. Annelerin bu dönemdeki kaygılarını azaltmak, eski sağlıklarına en kısa sürede dönmelerini sağlamak ve bebeklerini emzirecek güçlerine kavuşmalarını desteklemek için uyum sürecini bir profesyonel eşliğinde geçirmek önemlidir. 

Lohusalık Dönemi Hakkında Bilgi Almak İçin Formu Doldurabilirsiniz.

Lohusalık Dönemi Nedir?

Doğumun gerçekleştiği andan annenin büyük ölçüde doğum öncesi fizyolojik durumuna döndüğü sürece kadar olan yaklaşık 6 haftalık zaman dilimi, lohusalık dönemi olarak adlandırılmaktadır. Halk arasında “bebeğin kırkının çıkması” olarak da bilinen bu süreçte kadınlarda hormonal dengelerinin yeniden sağlanması, pelvik tabanın toparlanması, doku hasarlarının iyileşmesi ve vajinal kanamanın azalması beklenmektedir. 

Lohusa Dönemi Ne Kadar Sürer?

Annenin genel sağlık durumuna, metabolik yapısına, doğumun seyrine ve yakın çevrenin desteğine göre de değişmekle birlikte tıbbi olarak lohusalık döneminin 6 hafta sürdüğü baz alınmaktadır. Bazı durumlarda adet düzeninin başlaması gecikebilmektedir. Hormonal değişikliklerin dengelenmesindeki süreç de annenin emzirme durumuna bağlı olarak birkaç ay sürebilmektedir. 

Lohusalık Döneminde Vücutta Ne Gibi Değişiklikler Olur?

Doğum sonrasındaki dönem, anne için pek çok değişiklik anlamına gelmektedir. Psikolojik, fiziksel ve sosyal değişiklikler genellikle şöyledir:

Fiziksel Değişiklikler

• Doğum sonrasında yaklaşık 6 hafta kadar süren vajinal kanama
• Rahmin normal boyutuna dönmesinin bir sonucu olan rahim kasılmaları
• Kolostrumun ortaya çıkışı ile birlikte emzirmenin başlaması ve beraberinde memede hassasiyet oluşumu
• Hemoroid ve kabızlık
• Gece terlemeleri
• Sık idrara çıkma ve vajinal akıntı
• Perineal ağrı

Duygusal Değişiklikler

• Doğumdan sonraki ilk günlerde üzüntü ve sinirlilik
• Annelik gerçeğine uyum sağlamaya dair kaygı
• Yorgunluk ve uykusuzluğa bağlı olarak çift ilişkilerinde anlaşmazlıklar
• Doğum sonrası depresyonu
• Cinsel yaşamda değişiklikler 

Sosyal Değişiklikler

• Bebeğin ihtiyaçlarına uyum sağlamak için yaşam temposunda yapılan değişiklikler
• Günlük rutinlerde ve sorumluluk alanlarında değişiklikler
• Aile ve sosyal ilişkilerde farklılıklar

Lohusalıkta Görülen Şikayetler Nelerdir?

Kadının gebelik dönemini bitirip annelik dönemini başlattığı lohusa döneminde birtakım sağlık sorunları görülebilmektedir. Rahmin gebelik öncesi dönemdeki büyüklüğüne dönmeye, hormonal dengenin de yeniden kurulmaya çalıştığı doğum sonrası dönemde ortaya çıkabilecek rahatsızlıklar şunlardır:

• İdrar yolu enfeksiyonu: Doğum sırasında mesaneye sonda takılması, mesanenin tam olarak boşalmaması ve genital bölgedeki değişiklikler nedeniyle enfeksiyon oluşumu görülebilir.
• Doğum sonrası preeklampsi: Görmede bulanıklık, sağ üst karın bölgesinde ağrı, bulantı ve kusma gibi şikayetlerle kendini gösteren preeklampsi, hem gebelik sırasında hem de lohusalık döneminde açığa çıkabilir.
• DVT: Uzun süre hareketsiz kalmaya, daha önceki pıhtı öykülerine, obeziteye ve sigara kullanımına bağlı olarak doğum sonrasında kanın pıhtılaşma eğilimi artabilir ve damar tıkanıklığı riski oluşabilir. 
• Pulmoner Emboli: Ani başlayan nefes darlığı, çarpıntı, bayılma ve ciddi boyutlara ulaşan halsizlikle kendini belli eden bacak toplardamarında oluşan pıhtılar, akciğer damarlarına ulaşabilir. 
• Anemi: Doğum sırasında ve sonrasında meydana gelen kanamalara bağlı olarak demir eksikliği anemisi gelişebilir. 
• İdrar Kaçırma: Doğum sonrası pelvik taban kaslarının zayıflaması nedeniyle öksürme, hapşırma, gülme veya egzersiz sırasında idrar kaçırma görülebilir. 
• Tiroid Hastalıkları: Çarpıntı, terleme, kilo kaybı, sinirlilik ve uykusuzluk gibi erken belirtilere ek olarak kabızlık, üşüme ve depresif ruh hali gibi geç belirtiler, tiroid hastalıklarının habercisi olabilir.
• Mastit: Sütün memede birikmesi, süt kanallarının tıkanması veya meme başındaki çatlaklardan bakterilerin girmesi sonucunda ortaya çıkabilir.
• Meme Apsesi: Meme apsesi, meme dokusunda irin birikmesiyle oluşur ve çoğunlukla yeterince tedavi edilmeyen mastitin ardından gelişir. Memede ağrılı, yumuşak veya dalgalanma hissi veren bir şişlik, ateş ve kızarıklık görülebilir.
• Rahim Enfeksiyonu: Alt karın veya kasık ağrısı, kötü kokulu lohusalık akıntısı ve rahimde hassasiyetle kendini gösteren rahmin iç tabakasında gelişen enfeksiyondur.
• Postpartum Depresyonu: Yoğun kaygı, ilgi ve istek kaybı, aşırı suçluluk, yetersizlik hissi, kendine veya bebeğe zarar verme gibi düşüncelerle belirti veren özbakımı ve bebek bakımını etkileyen ciddi bir sorundur.

Lohusa Dönemine Nasıl Hazırlanılır?

Bebek doğduktan sonra günlük hayatta birdenbire değişim yaşanması, anneler için yorucu ve yıpratıcı olabilmektedir. Duygusal iniş çıkışlara ek olarak fiziki değişiklikler, vücuttaki deformiteler, uykusuzluk ve yorgunluk gibi unsurlar da bir araya gelince yeni normale uyum sağlamak için biraz zamana ihtiyaç duyulmaktadır. Bu noktada yeni annelerin yapması gerekenler şunlardır: 

• Bol bol dinlenin: Lohusa dönemindeki yorgunluk ve bitkinlikle başa çıkmak için mümkün olan her fırsatta uyumaya ve dinlenmeye çalışın. Bu konuda yakınlarınızdan destek almaktan çekinmeyin. 
• Yardım isteyin: Doğum sonrası dönemde vücudunuzun iyileşmeye, dinlenmeye, kendini toparlamaya ihtiyacı olduğunu unutmayın. Kimi zaman sosyalleşmek, kimi zaman da kişisel bakım rutinlerinizi yerine getirmek için çevrenizden çocuk bakımı konusunda yardımcı olmalarını talep edin.
• Sağlıklı beslenin: İyileşme sürecini desteklemek için jinekolog kontrolünde sağlıklı bir beslenme planı oluşturun. Tam tahıllardan sebzelere, meyvelerden kuruyemişlere kadar pek çok sağlıklı besini kontrollü bir şekilde tüketmeye özen gösterin. Günlük en az 2.5-3 litre su tüketimini de ihmal etmeyin. 
• Psikolojik destek alın: Lohusa dönemine ait ruhsal değişimlerin geçici olduğunu unutmayın. Bu dönemde hissettiğiniz üzüntü, bunalmışlık, endişe ve stres için terapiye başlayın.

Lohusa Kadın Nasıl Beslenmelidir?

Hamilelik ve doğum sürecinde vücutta pek çok farklılık meydana gelmektedir. Bu noktada iyileşmenin en önemli faktörü, sağlıklı beslenmektir. Doğru bir beslenme planı, annenin enerjisini geri toplamasını, kendini sağlıklı ve zinde hissetmesini sağlamaktadır. Lohusa beslenmesinde mutlaka yer verilmesi gereken gıdalar şunlardır:

Tahıllar: Buğday, yulaf, mısır, arpa ve pirinç vs.

Meyveler: %100 meyve suları, taze veya dondurulmuş olarak tüketilebilecek nar, elma, çilek, ananas, muz, erik vs.

Süt ürünleri: Peynir, süt, yoğurt, kefir gibi kalsiyum açısından zengin besinler

Protein: Az yağlı veya yağsız şekilde tüketilecek balık, tavuk, baklagil, bezelye ve tohum gibi gıdalar

Lohusalıkta Kişisel Hijyen Nasıl Sağlanmalıdır?

Yeni doğum yapmış kadınlarda ortalama 4 ila 6 hafta aralığında vajinal kanama görülebilmektedir. Doğum sonrasında bu kanamaya ve sezaryenle doğum yapıldıysa yara izinin bulunduğu bölgeye göre kişisel bakım ve pansuman ihtiyaçları oluşabilmektedir. Genital bölge temizliği için şu noktalara dikkat edilmelidir:

• Eller ped değişiminden önce ve sonra yıkanmalıdır.
• Pedler kanama miktarına göre sık aralıklarla değiştirilmelidir.
• Genital bölge önden arkaya doğru temizlenmelidir.
• Bölge yıkandıktan sonra nazikçe kurulanmalıdır.
• Tampon veya vajinal menstrual ürünler hekim onayı olmadan kullanılmamalıdır.
• Parfümlü sabunlar ve tahriş edici temizlik ürünlerinden kaçınılmalıdır.

Buna ek olarak normal doğum sırasında epizyotomi uygulanmış veya doğum kanalında yırtık oluşmuşsa perine bölgesindeki dikişlerin temiz ve kuru tutulması önemlidir. Tuvalet sonrasında bölge ılık suyla temizlenmeli ve sürtmeden kurulanmalıdır. İlk günlerde ağrı ve şişliği azaltmak amacıyla cilde doğrudan temas etmeyecek şekilde kısa süreli soğuk uygulama yapılmalıdır.

Lohusa Dönemi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Lohusa Kadın Nelere Dikkat Etmelidir?

Lohusa kadın; kişisel hijyenine, dengeli beslenmeye, yeterli sıvı tüketimine ve dinlenmeye özen göstermelidir. Vajinal kanama, dikiş bölgeleri, meme sağlığı ve ateş gibi belirtiler yakından takip edilmelidir. Ani kanama artışı, kötü kokulu akıntı, şiddetli ağrı, nefes darlığı, yüksek ateş veya yoğun mutsuzluk durumunda gecikmeden doktora başvurulmalıdır. 

Lohusalıkta Duş Alınabilir mi? 

Anne kendisini iyi hissettiğinde ve hekimi aksini belirtmediğinde ayakta ve ılık suyla kısa süreli duş alınabilir.

Lohusalar Ne Kadar Su İçmelidir? 

Hava sıcaklığı, fiziksel aktivite, kilo ve beslenme düzeni gibi faktörlere göre de değişmekle birlikte ortalama 2.5-3 litre su tüketimi önerilir. 

Lohusalıkta Kabızlık Nasıl Önlenebilir? 

Hormonal değişiklikler, hareket azalması, yetersiz sıvı tüketimi, demir ilaçları ve doğum sırasında oluşan hassasiyet kabızlığa neden olabilir. Yeterli su içildiği, aşırı ıkınmaktan kaçınıldığı, uygun ölçüde yürüyüş yapıldığı ve lifli gıdalar tüketildiği takdirde kabızlık rahatlıkla önlenebilir. 

Lohusalıkta Uyku Düzeni Nasıl Sağlanır? 

Bebeğin sık uyanması nedeniyle annenin kesintisiz uyuması zordur. Bu nedenle mümkün olduğunda bebek uyurken dinlenmek, ev işleri ve bebek bakımı konusunda yakınlardan destek almak önemlidir. 

Lohusalar İlaç Kullanabilir mi?

Emzirme döneminde kullanılan ilaçların bir kısmı anne sütüne geçebilir. Bu nedenle ağrı kesiciler, antibiyotikler, bitkisel ürünler ve vitaminler dahil olmak üzere her ürün doktor önerisiyle kullanılmalıdır. 

Lohusalar Cinsel İlişkiye Ne Zaman Başlayabilir?

Cinsel yaşama dönüş için sabit bir tarih bulunmaz. Vajinal kanamanın belirgin şekilde azalması veya sona ermesi, dikişlerin iyileşmesi, ağrı ve enfeksiyon bulgusunun bulunmaması önemlidir. Çoğu kadında doğum sonrası kontrolün ardından cinsel yaşama dönülmesi uygun olabilir. 

Lohusalık Döneminde Korunmak Gerekir mi?

Doğumdan sonra henüz adet görülmemiş olsa bile yumurtlama başlayabilir ve gebelik oluşabilir.