Deri Grefti (Cilt Nakli) Nedir, Nasıl Yapılır?

Deri grefti; sağlıklı bir deri dokusunun vücuttaki hasarlı bölgeye nakledilmesi işlemidir. Yanık, travma, kaza ve hastalık sonucu oluşan deri kaybında uygulanmakta, sağlıklı deri dokusu ile hasarlı cilt dokusu örtülmektedir. Cilt kanseri ameliyatlarından sonra da hekim tavsiyesine göre deri grefti uygulanabilmektedir. 

Deri Grefti Nedir?

Deri grefti, vücutta travma, kaza, enfeksiyon veya yanık gibi nedenlerle hasar gören deri dokularının yerine sağlıklı bir dokunun nakledildiği işlemdir. Özellikle açık yaralarda, yaranın korunmasına, iyileşmenin desteklenmesine ve görünüm kaynaklı özgüven kayıplarının giderilmesine yardımcı olmaktadır. 

Deri Grefti Hakkında Bilgi Almak İçin Formu Doldurabilirsiniz. 

Deri Grefti Ameliyatı Hangi Durumlarda Uygulanır?

Deri grefti ameliyatı, kendi kendine iyileşemeyecek durumda olan açık yaraların ve deri kayıplarının tedavisinde başarılı sonuçlar vermektedir. Fonksiyonel ve kozmetik açıdan pek çok faydası bulunan deri greftlerinin uygulandığı durumlar şöyledir: 

• Kanser nedeniyle deri alanlarının çıkarıldığı durumlar
• Geniş cerrahi yaralar
• Doğuştan gelen deri eksiklikleri 
• Bası ve diyabetik ayak yaraları
• 2. ve 3. derece yanıklar 
• Kaza ve travma sonrası oluşan cilt kayıpları
• Açık yaralar

Deri Grefti Çeşitleri Nelerdir?

Derin açıklıklar içeren ya da kemik, kas ve tendonların görünür hale geldiği durumlarda deri grefti uygulanmamakta, flep teknikleri ile hastanın iyileşme süreci desteklenmektedir. Bu yüzden ilk olarak hekim değerlendirmesi yapılmakta, hastanın ihtiyacına ve işlem bölgesinin büyüklüğüne göre operasyona ve deri grefti çeşitlerine karar verilmektedir. Deri greftlerinin çeşitleri şu şekildedir: 

Tam Kalınlıkta Deri Grefti

Derinin üst tabakası ve ikinci tabakası tamamen çıkarılarak nakil işlemi yapılır. Kasık, kol ve köprücük kemiği gibi bölgelerden sağlıklı deri alınır. Nakledilen deri daha kalın olduğu için iyileşme süresi biraz uzun olabilir. Genellikle yüz bölgelerindeki deri kayıplarında tam kalınlıkta deri grefti uygulanır. 

Kısmi Kalınlıkta Deri Grefti

Derinin üst tabakası (epidermis) ve ikinci tabakasının (dermis) bir kısmı çıkarılır. Daha geniş bir yüzey alanına sahip yanıklarda ve deri kayıplarında kısmi kalınlıkta deri grefti uygulanır. Genellikle uyluk, kalça, karın ve sırt gibi bölgelerden sağlıklı deri alınır. İyileşme süresi, tam kalınlıkta deri greftine göre daha hızlıdır. 

Deri Grefti Nasıl Yapılır?

Deri grefti ameliyatında ilk olarak yara bölgesi ölü dokulardan arındırılmakta ve tamamen temizlenmektedir. Enfeksiyon oluşumu varsa tedavi edilmekte ve kanama kontrol edilmektedir. Hekim değerlendirmesi ile uyluk, karın ve kasık gibi greft donörü bölge seçilmektedir. 

Özel cerrahi aletler ile istenilen kalınlıkta deri çıkarıldıktan sonra nakil bölgesine taşınmakta; ince dikişler, cerrahi stapler veya özel doku yapıştırıcıları ile sabitlenmektedir. Bazı durumlarda grefte küçük delikler açılarak greft tutma oranı artırılmakta, kan ve sıvı birikimi kontrol altına alınmaktadır. 

Cilt Nakli Ameliyatı Sonrası İyileşme Süreci Nasıldır?

Operasyon sonrası, işlem bölgesinin büyüklüğüne, cilt naklinin kapsamına ve hastanın genel sağlık durumuna göre 1 gün ila 2 hafta aralığında yatış verilmektedir. Genellikle küçük deri greftlerinde 1-2 gece, daha orta ölçekli işlemlerde 3-5 gün, geniş alanlardaki büyük doku kayıplarında ise 1-2 hafta yatış süresi gerekebilmektedir. Deri grefti ameliyatından sonraki ilk 48 saatte tutunma başlamakta, 3-5 gün içinde de yeni damar oluşmaktadır. Bu yüzden ilk bir hafta ve beraberindeki iyileşme sürecinde dikkatli olunmalıdır. 

Deri Grefti Ameliyatından Sonra Nelere Dikkat Edilmelidir?

İki ila üç hafta içerisinde belirgin iyileşme gözlemlenen deri grefti ameliyatından sonra iyileşme sürecinin daha konforlu bir şekilde sürdürülmesi için dikkat edilmesi gerekenler şu şekilde sıralanabilir:

• Hekimin tavsiye ettiği sıklıkta ve belirttiği şekilde pansuman yapılmalıdır.
• Yara bölgesine zarar verebilecek fiziksel aktivitelerden uzak durulmalıdır. 
• Yaklaşık bir ay cildi gerecek yorucu egzersizler yapılmamalıdır. 
• Doktor tarafından reçete edilen ilaçlar kullanılmalıdır. 
• Kontrol randevuları aksatılmamalıdır.
• Sigara ve alkol kullanımına ara verilmelidir. 
• Bol su tüketilmeli, dengeli beslenmeye özen gösterilmelidir. 

Deri Grefti Ameliyatının Riskleri Nelerdir?

Cilt nakli operasyonu, alanında uzman hekimler tarafından ve doğru cerrahi teknikle gerçekleştirildiğinde hasar görmüş derinin estetik ve fonksiyonel tüm eksiklerini giderebilmektedir. Deri kayıpları ve eksiklerinde etkili bir tedavi yöntemi olarak sunulan cilt nakli, güvenli bir uygulama olsa da her cerrahi operasyonda olduğu gibi birtakım riskleri barındırabilmektedir. Olası riskler şunlardır: 

• Kontraktür (yumuşak dokuların skarlaşmaya bağlı olarak büzüşmesi ve kısalması)
• Kanama
• Ciltte renk bozukluğu ve eşitsizlikler
• Enfeksiyon
• Ciltte his kaybı ve hassasiyet artışı 
• Nakil bölgesinin etrafında yara oluşumu

Deri Grefti Tutmazsa Ne Olur?

Hastanın genel sağlık durumuna, operasyon sonrası bakım rutinlerine, uygulanan cerrahi tekniğe ve işlem bölgesine göre değişmekle birlikte deri grefti ameliyatlarının başarısı %90’nın üzerindedir. Ancak greftin erken dönemde yerinden oynadığı, yara bölgesinin enfekte olduğu, greft altında sıvı ya da kan biriktiği, sigara gibi tütün ürünlerinin tüketimine devam edildiği durumlarda deri greftinin tutmaması da mümkündür. 

Bu durumda hekim değerlendirmesi neticesinde ikinci bir greft uygulaması yapılabilmekte, enfeksiyon tedavi edilebilmekte ya da flep ameliyatı tavsiye edilebilmektedir. 

Deri Grefti İçin Hangi Bölüme Başvurulmalıdır?

Cilt nakli ameliyatı için tam kapsamlı sağlık kuruluşlarının Plastik, Estetik ve Rekonstrüktif Cerrahi bölümlerine başvurulması gerekmektedir. Deri nakli öncesinde kapsamlı bir değerlendirme ve cilt analizi yapılabilmesi için Dermatoloji (Cildiye) polikliniklerinden de randevu alınabilmektedir. 

Deri Grefti Hakkında Sık Sorulan Sorular

Deri Nakli Ameliyatından Sonra Günlük Aktivitelere Ne Zaman Dönülür? 

Deri nakli ameliyatından sonraki iyileşme süreci; hastanın genel sağlık durumuna, deri greftinin boyutuna, greft bölgesinin konumuna ve uygulanan cerrahi tekniğe göre değişiklik gösterir. Hekim, operasyon sonrası günlük yaşama dönüş zamanı hakkında bilgilendirme yapmaktadır. Ancak genel itibariyle birkaç haftalık bir istirahat sonrasında günlük aktivitelere dönülebilmektedir.

Deri Grefti Ameliyatından Sonra İz Kalır mı?

Hem nakil hem de donör bölgede iz oluşumu görülmektedir. Ancak kullanılan greft tipi, yara bölgesi ve ameliyat sonrası bakım rutinlerinin uygulanmasına göre izin belirginliği de değişiklik gösterebilir.

Deri Greft Alınan Yer Nasıl İyileşir?

Kısmi kalınlıkta deri grefti ameliyatlarında genellikle 2 hafta içerisinde donör bölgede yüzeysel iyileşme tamamlanır. Tam kalınlıkta deri grefti operasyonunda ise cerrahi operasyonlarda olduğu gibi daha uzun bir iyileşme süreci gerçekleşebilir. 

Yanık Tedavisinde Deri Nakli Kesin Sonuç Verir mi?

Yanık tedavisi için deri nakli, etkili ve başarılı bir yöntem olarak uygulansa da hiçbir zaman %100 garanti verilemez. Operasyonların başarısı %90’ın üzerindedir ancak greftin başarılı olması için yaranın durumu, bölgesi, kan dolaşımı ve enfeksiyon varlığı da önemli kriterlerdir.

Deri Grefti ile Flep Arasındaki Fark Nedir? 

Deri greftinde sağlıklı deri dokusu, hasarlı bölgeye nakledilirken yeni damar oluşumu beklenir. Bu yüzden iyi kanlanan bir yara yatağına ihtiyaç duyulur. Flep cerrahisinde ise sağlıklı doku, kendi kan damarları korunarak nakledilir. Bu yüzden yüzeysel doku kayıplarında greft; daha derin, kompleks doku kayıplarında flep cerrahisi uygulanır. 

Greftin Tutma Şansını Artırmak İçin Neler Yapılabilir?

Dengeli beslenmeye, yeterli protein alımına ve bol su tüketimine özen gösterildiğinde, yara bölgesi korunduğunda, hekim tarafından reçete edilen ilaçlar düzenli olarak kullanıldığında ve bakım rutinleri titizlikle uygulandığında greftin tutma şansı da artmaktadır. Ayrıca ilk günlerde greft bölgesini mümkün olduğunca sabit tutmak, işlem bölgesini baskı ve sürtünmelere karşı korunmak, pansuman yapmak ve kan şekeri kontrolü sağlamak da greftin başarısını artırmaktadır.