ASD (Atrial Septal Defect) Nedir, Belirtileri Nelerdir?

ASD (Atrial Septal Defekt), kalbin üst bölümünde bulunan sağ ve sol kulakçıkları birbirinden ayıran duvarda doğuştan açıklık bulunmasıdır. Halk arasında kalpte delik olarak bilinir.

ASD (Atrial Septal Defect) Nedir?

ASD (Atrial Septal Defect), kalbin sağ ve sol kulakçıkları arasındaki duvarda doğumdan itibaren bulunan açıklıkla karakterize bir doğumsal kalp hastalığıdır. Normalde birbirinden ayrı olması gereken iki kulakçık arasında kan geçişine neden olan bu yapısal farklılık, kalbin çalışma düzenini ve akciğerlere ulaşan kan miktarını etkileyebilir.

ASD'nin kalp üzerindeki etkisi, açıklığın büyüklüğüne ve iki kulakçık arasındaki kan akışının miktarına bağlı olarak değişir. 

Küçük açıklıklar uzun yıllar belirti vermeden kalabilirken daha büyük defektler kalbin sağ tarafında hacim artışına ve zamanla genişlemeye yol açabilir. Bu nedenle atriyal septal defektin düzenli olarak değerlendirilmesi ve gerekli durumlarda uygun tedavi yönteminin belirlenmesi önemlidir.

Bilgi ve Randevu Almak İçin Formu Doldurun

ASD Neden Olur?

ASD, bebeğin anne karnındaki kalp gelişimi sırasında kulakçıklar arasındaki bölmenin tam olarak oluşmamasıyla meydana gelir. Kalp gelişimi sırasında normalde kapanması gereken bazı açıklıkların kalıcı olması da atriyal septal defekt oluşumuna yol açabilir.

Çoğu hastada kesin neden belirlenemese de genetik özellikler ve gebelik dönemindeki bazı çevresel etkenlerin birlikte rol oynayabileceği düşünülmektedir.

ASD Doğuştan mı Oluşur, Sonradan Gelişebilir mi?

ASD doğuştan bulunan yapısal bir kalp anomalisidir. Ancak küçük açıklıklar uzun süre belirti vermediğinden hastalık ilk kez yetişkinlik döneminde teşhis edilebilir.

Kalpte sonradan gelişen bazı septal açıklıklar ise farklı nedenlere bağlıdır ve doğuştan gelen ASD ile aynı şekilde değerlendirilmez.

ASD Belirtileri Nelerdir?

ASD belirtileri, açıklığın büyüklüğüne, kalbin sağ tarafına geçen kan miktarına ve hastanın yaşına göre değişiklik gösterir. Özellikle küçük defektlerde belirti görülmeyebilir ve durum rutin muayenede duyulan kalp üfürümü sonucunda fark edilebilir.

ASD hastalarında görülebilecek başlıca belirtiler şunlardır:

• Fiziksel aktivite sırasında nefes darlığı
• Çabuk yorulma ve egzersiz kapasitesinde azalma
• Kalp çarpıntısı veya düzensiz kalp atışları
• Sık tekrarlayan solunum yolu enfeksiyonları
• Bebeklerde beslenme sırasında yorulma
• Çocuklarda kilo alımında veya büyümede yavaşlama
• İleri durumlarda ayak ve bacaklarda şişlik

Bu belirtiler yalnızca ASD'ye özgü değildir. Benzer yakınmalara farklı kalp ve solunum sistemi hastalıkları da neden olabileceğinden tanı için kardiyolojik değerlendirme gerekir.

ASD Hastalığının Çocuklarda ve Yetişkinlerde Belirtileri Nelerdir?

Çocuklarda ASD çoğu zaman belirti vermeden ilerleyebilir. Daha büyük açıklıklarda beslenme güçlüğü, sık solunum yolu enfeksiyonu, fiziksel aktivitelerde erken yorulma ve büyüme hızında azalma görülebilir.

Yetişkinlerde ise özellikle eforla nefes darlığı, çarpıntı, halsizlik ve egzersiz kapasitesinde düşüş ön plana çıkabilir. Uzun süre açık kalan ve kalbin sağ bölümünde genişlemeye neden olan defektlerde ritim bozuklukları gelişebilir.

ASD Türleri Nelerdir ve Birbirinden Nasıl Ayrılır?

Atrial septal defektler, kalbin kulakçıkları arasındaki açıklığın bulunduğu bölgeye göre sınıflandırılır. ASD'nin türü, uygulanabilecek tedavi yöntemini belirleyen temel anatomik özelliklerden biridir.

Sekundum ASD, en sık görülen tiptir. Kateter yoluyla uygulanan şemsiye kapatma yöntemi özellikle bu gruptaki anatomik açıdan uygun açıklıklarda tercih edilir.

ASD Kendiliğinden Kapanabilir mi?

Küçük sekundum ASD'lerin bir bölümü bebeklik ve erken çocukluk döneminde kendiliğinden kapanabilir. Kendiliğinden kapanma olasılığı, açıklığın büyüklüğüne, yerleşimine ve çocuğun yaşına bağlıdır.

Büyük defektlerin kendiliğinden kapanma ihtimali daha düşüktür. Primum ve sinüs venozus gibi bazı ASD türlerinde ise doğal kapanma beklenmez. Bu nedenle özellikle çocukluk döneminde yapılan ekokardiyografik takipler tedavi kararında önem taşır.

ASD Tanısı Nasıl Konulur?

ASD tanısı, kardiyoloji muayenesi ve kalbin yapısının görüntülenmesiyle konulur. En sık kullanılan tanı yöntemi ekokardiyografidir (EKO). Bu inceleme sayesinde kulakçıklar arasındaki açıklık, kanın geçiş yönü ve kalp boşluklarının büyüklüğü değerlendirilebilir.

Tanı ve tedavi planlamasında kullanılabilen başlıca yöntemler şunlardır:

• Transtorasik ekokardiyografi (EKO): Kalbin yapısını ve açıklıktan geçen kan akımını inceler.
• Elektrokardiyografi (EKG): Kalp ritmini ve elektriksel aktiviteyi değerlendirir.
• Transözofageal ekokardiyografi (TEE): Yemek borusundan yapılan incelemeyle septumun ayrıntılı görüntülenmesini sağlar.
• Kardiyak MR: Kalp boşluklarının hacmini ve dolaşımdaki kan akımını değerlendirmeye yardımcı olur.
• Kardiyak BT: Gerekli durumlarda kalp ve damar anatomisini ayrıntılı gösterir.
• Kalp kateterizasyonu: Seçilmiş hastalarda kalp içi basınçların ve akciğer damar direncinin ölçülmesini sağlar.

Her hastada bütün tetkiklerin yapılması gerekmez. İnceleme yöntemi klinik bulgulara ve planlanan tedaviye göre belirlenir.

ASD Tedavi Edilmezse İlerleyen Yaşlarda Ne Olur?

Tedavi gerektiren büyüklükteki bir ASD'nin uzun süre açık kalması, kalbin sağ kulakçığına ve sağ karıncığına normalden fazla kan geçmesine neden olabilir. Bu durum zamanla kalbin sağ tarafında genişleme ve akciğer dolaşımında artış oluşturabilir.

Bazı hastalarda ilerleyen yıllarda ritim bozuklukları, kalp yetersizliği ve pulmoner hipertansiyon gelişebilir. Nadir durumlarda kalp içindeki anormal kan geçişi pıhtıların sistemik dolaşıma ulaşmasına da zemin hazırlayabilir. Ancak her ASD hastasında bu komplikasyonlar oluşmaz.

ASD Tedavisi Nasıl Yapılır?

ASD tedavisi, açıklığın kalpte oluşturduğu etkiye ve hastanın genel sağlık durumuna göre planlanır. Tedavinin amacı, gerekli hastalarda kulakçıklar arasındaki anormal kan geçişini durdurarak kalbin sağ tarafındaki hacim yükünü azaltmaktır.

Başlıca tedavi seçenekleri şunlardır:

• Düzenli takip: Küçük, kalp boşluklarında genişlemeye neden olmayan açıklıklarda uygulanabilir.
• Kateterle ASD kapatma: Anatomik olarak uygun açıklığın kasık damarından ilerletilen özel bir cihazla kapatılmasıdır.
• Cerrahi ASD onarımı: Cihazla kapatmaya uygun olmayan veya ek kalp anomalilerinin eşlik ettiği açıklıkların ameliyatla onarılmasıdır.
• Destekleyici tıbbi tedavi: Gerektiğinde ritim bozuklukları ve diğer eşlik eden yakınmaların kontrolüne yönelik uygulanabilir.

İlaç tedavisi ASD açıklığını anatomik olarak kapatmaz. Açıklığın kapatılması gerekip gerekmediği, kardiyoloji ve gerektiğinde kalp damar cerrahisi uzmanlarının değerlendirmesiyle belirlenir.

ASD Şemsiye Yöntemiyle Nasıl Kapatılır?

ASD şemsiye yöntemi, kalbin kulakçıkları arasındaki açıklığın özel bir kapatma cihazı kullanılarak kateter yoluyla kapatılmasıdır. Bu yöntemde göğüs kafesinin açılmasına gerek kalmadan damar içerisinden kalbe ulaşılır.

Şemsiye olarak adlandırılan cihaz, birbirine bağlı iki diskten oluşur. Bu diskler açıklığın iki tarafına yerleştirilerek kulakçıklar arasındaki anormal kan geçişini engellemeyi amaçlar.

ASD Kateterle Kapatma İşlemi Nasıl Yapılır?

Kateterle ASD kapatma, girişimsel kardiyoloji ekibi tarafından uygun görüntüleme yöntemleri eşliğinde gerçekleştirilir. İşlem sırasında genellikle kasık bölgesindeki toplardamardan kalbe ulaşılır.

Kateterle kapatma sürecinin temel aşamaları şunlardır:

1. Hasta işlem için hazırlanır ve uygun anestezi yöntemi uygulanır.
2. Kasık toplardamarına ince bir kateter yerleştirilir.
3. Kateter görüntüleme eşliğinde kalbin sağ kulakçığına ilerletilir.
4. Kulakçıklar arasındaki açıklıktan sol kulakçığa geçilir.
5. Uygun boyuttaki kapatma cihazı açıklığa yerleştirilir.
6. Cihazın konumu ve açıklığı kapatma durumu kontrol edilir.
7. Yerleşim uygun olduğunda cihaz serbest bırakılır ve kateter çıkarılır.

İşlem sonrasında hastanın kalp ritmi, damar giriş bölgesi ve cihazın konumu takip edilir.

ASD Kapatma Cihazı Kalbin İçinde Nasıl Yerleştirilir?

ASD kapatma cihazı, kateter içerisinde katlanmış halde kalbe ulaştırılır. Önce cihazın sol kulakçık tarafındaki diski açılır, ardından sağ kulakçık tarafındaki disk yerleştirilir.

İki disk kulakçıklar arasındaki bölmeyi kavrayacak şekilde konumlandırılır. Görüntüleme yöntemleriyle cihazın çevre dokularla ilişkisi ve kapatma yeterliliği kontrol edilir. Zamanla cihazın yüzeyi kalbin kendi dokusuyla kaplanır.

ASD Kapatma Sırasında 3D TEE Neden Kullanılır?

Üç boyutlu transözofageal ekokardiyografi (3D TEE), kalbin kulakçıkları arasındaki açıklığın yapısını ve kapatma cihazının konumunu ayrıntılı değerlendirmek için kullanılır.

Bu teknoloji, özellikle açıklığın şeklinin, kenarlarının ve çevresindeki kalp yapılarının üç boyutlu görüntülenmesine yardımcı olur. İşlem sırasında cihazın doğru yerleşimini kontrol etmek ve olası konum sorunlarını değerlendirmek açısından önemlidir.

ASD Kapatma İçin Genel Anestezi Gerekir mi?

ASD kapatma işlemi genel anestezi veya seçilmiş hastalarda sedasyon eşliğinde gerçekleştirilebilir. Özellikle çocuklarda ve yemek borusundan ultrason görüntülemesinin kullanıldığı işlemlerde genel anestezi sıklıkla tercih edilir.

Anestezi yöntemi hastanın yaşı, genel durumu, kullanılan görüntüleme teknolojisi ve işlemin özelliklerine göre belirlenir.

ASD Cihazla Kapatma İşlemi Ne Kadar Sürer?

ASD cihazla kapatma işlemi genellikle 1–2 saat içerisinde tamamlanabilir. Bununla birlikte açıklığın anatomisi, birden fazla defekt bulunması veya işlem sırasında ek değerlendirme gerekmesi süreyi değiştirebilir.

Anestezi hazırlığı ve işlem sonrası gözlem bu süreye dahil değildir.

ASD Açık Kalp Ameliyatı Nasıl Gerçekleştirilir?

ASD açık kalp ameliyatı, kulakçıklar arasındaki açıklığın cerrahi olarak kapatılmasıdır. Özellikle kateterle kapatmaya uygun olmayan defektlerde, büyük açıklıklarda veya eşlik eden başka kalp anomalilerinin bulunduğu hastalarda uygulanabilir.

Ameliyat genel anestezi altında gerçekleştirilir. Kalbe cerrahi olarak ulaşıldıktan sonra işlem genellikle kalp-akciğer makinesi desteğiyle yapılır. Açıklık uygun durumlarda doğrudan dikişle, daha büyük veya anatomik açıdan gerekli açıklıklarda ise yama kullanılarak kapatılır.

ASD Minimal İnvaziv veya Endoskopik Yöntemle Onarılabilir mi?

ASD, uygun hastalarda göğüs kafesinde daha küçük kesiler kullanılarak minimal invaziv cerrahi yöntemlerle onarılabilir. Bazı merkezlerde kamera destekli endoskopik veya robot yardımlı yaklaşımlar da uygulanabilir.

Bu yöntemlerin uygunluğu açıklığın türüne, hastanın anatomik özelliklerine, eşlik eden kalp hastalıklarına ve cerrahi ekibin değerlendirmesine bağlıdır. Daha küçük kesi kullanılması, işlemin her hastada daha uygun olduğu anlamına gelmez.

ASD Kapatma Yöntemleri Arasındaki Farklar Nelerdir?

Kateterle kapatma ve cerrahi onarım, ASD tedavisinde kullanılan iki temel girişimsel yaklaşımdır. Yöntem seçiminde açıklığın yeri, büyüklüğü, kenar dokularının yeterliliği ve eşlik eden kalp anomalileri dikkate alınır.

Her iki yaklaşımda da amaç, uygun hastalarda açıklığın güvenli şekilde kapatılmasıdır.

ASD Kapatma Tedavisi Kimlere Uygulanır?

ASD kapatma kararı yalnızca açıklığın varlığına göre verilmez. Kalbin sağ boşluklarında genişleme bulunması, akciğerlere geçen kan miktarı, hastanın şikâyetleri ve akciğer damar basınçları birlikte değerlendirilir. Tedavi kararında dikkate alınan temel durumlar şunlardır:

• Kalbin sağ kulakçığında veya sağ karıncığında belirgin genişleme
• Anlamlı düzeyde sol-sağ kan geçişi bulunması
• ASD ile ilişkili nefes darlığı veya egzersiz kapasitesinde azalma
• Açıklığın anatomik açıdan kapatmaya uygun olması
• Akciğer damar direncinin kapatma işlemine izin vermesi
• Ek doğumsal kalp anomalilerinin bulunması

Özellikle ileri pulmoner damar hastalığı gelişmiş bazı hastalarda açıklığın kapatılması uygun olmayabilir. Bu nedenle kapatma kararı kişiye özel verilmelidir.

ASD Kapatma Öncesinde Nelere Dikkat Edilmelidir?

ASD kapatma öncesi değerlendirmede açıklığın anatomisi, kalp boşluklarının büyüklüğü ve hastanın işlem için uygunluğu incelenir. Ekokardiyografi temel yöntem olmakla birlikte bazı hastalarda ileri görüntüleme ve hemodinamik ölçümler gerekebilir.

İşlem öncesinde dikkat edilen başlıca konular şunlardır:

• Mevcut kalp ve damar hastalıklarının değerlendirilmesi
• Kullanılan tedavilerin ve tıbbi geçmişin gözden geçirilmesi
• Anesteziye uygunluğun belirlenmesi
• Gerekli kan tetkiklerinin tamamlanması
• Kalp ritminin değerlendirilmesi
• Açıklığın çevresindeki dokuların incelenmesi
• İşlem sonrası takip planının oluşturulması

Hastanın işlem öncesindeki beslenme, ilaç kullanımı ve hazırlık süreciyle ilgili talimatları tedavi ekibi tarafından belirlenir.

ASD Kapatma Sonrasında Nelere Dikkat Edilmelidir?

ASD kapatma sonrasında iyileşme süreci uygulanan yönteme göre değişir. Kateterle kapatma yapılan hastalarda damar giriş bölgesinin iyileşmesi ve cihazın konumunun kontrolü ön plandayken cerrahi onarım sonrasında yara iyileşmesi ve göğüs bölgesinin toparlanması da takip edilir.

İyileşme döneminde dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şunlardır:

• Planlanan kardiyoloji kontrollerine katılmak
• Önerilen tedavileri düzenli uygulamak
• İlk dönemde ağır fiziksel zorlanmalardan kaçınmak
• Damar giriş bölgesi veya ameliyat yarasını takip etmek
• Egzersiz ve günlük aktivitelere hekim önerisiyle dönmek
• Yeni gelişen çarpıntı, belirgin nefes darlığı veya beklenmeyen şikâyetleri değerlendirtmek

Şiddetli göğüs ağrısı, bayılma, ani gelişen nefes darlığı veya inme düşündüren belirtilerde acil tıbbi değerlendirme gerekir.

ASD (Atrial Septal Defect) Hakkında Sık Sorulan Sorular

Her ASD Hastası Kapatma Tedavisine İhtiyaç Duyar mı?

Hayır. Küçük, kalp boşluklarında genişlemeye neden olmayan ve belirgin kan akımı değişikliği oluşturmayan ASD'lerde düzenli kardiyolojik takip yeterli olabilir.

ASD Kaç Milimetre Olduğunda Kapatılması Gerekir?

ASD kapatma kararı için herkesin geçerli olduğu tek bir milimetre sınırı yoktur. Açıklığın boyutuyla birlikte sağ kalp boşluklarındaki genişleme ve kan akımına etkisi değerlendirilir.

Hangi ASD Türleri Şemsiye Yöntemiyle Kapatılabilir?

Şemsiye yöntemi çoğunlukla uygun kenar dokusuna sahip sekundum ASD'lerde uygulanır. Diğer türlerde genellikle cerrahi onarım tercih edilse de bazı sinüs venozus defektlerinde özel kateter teknikleri değerlendirilebilir.

Çocuklarda ASD Kapatma İçin En Uygun Yaş Nedir?

Tedavi gerektiren orta ve büyük ASD'lerde kapatma işlemi sıklıkla 2–6 yaş arasında planlanır. Ancak açıklığın etkisine ve çocuğun klinik durumuna göre daha erken müdahale gerekebilir.

Erişkinlerde ASD Kapatma Her Yaşta Mümkün müdür?

ASD kapatma ileri yaşlarda da uygulanabilir ancak yalnızca yaşa göre karar verilmez. Kalp fonksiyonları, akciğer damar direnci ve eşlik eden hastalıklar işlemin uygunluğunu belirler.

ASD Cihazla Kapatma ile Açık Kalp Ameliyatı Arasındaki Fark Nedir?

Cihazla kapatma kasık damarından kateter aracılığıyla yapılırken açık kalp ameliyatında cerrahi erişim kullanılır. Kateter yönteminde hastanede kalış ve iyileşme süreci genellikle daha kısadır.

ASD Ameliyatından Sonra Yoğun Bakım Gerekir mi?

Açık kalp ameliyatı sonrasında hastalar genellikle kısa süre yoğun bakımda takip edilir. Yoğun bakım ihtiyacı ve takip süresi hastanın durumuna ve ameliyatın özelliklerine bağlıdır.

ASD Şemsiye Yöntemi Sonrası Hastanede Kaç Gün Kalınır?

Kateterle kapatma sonrasında hastalar çoğunlukla bir gece gözlem altında tutulur ve uygun durumlarda ertesi gün taburcu edilebilir. Ek takip gerektiren hastalarda süre uzayabilir.

ASD Kapatma Sonrasında Günlük Hayata Ne Zaman Dönülür?

Kateterle kapatma sonrasında birçok hasta yaklaşık bir hafta içerisinde günlük aktivitelerine dönebilir. Cerrahi onarım sonrasında tam iyileşme birkaç hafta sürebilir ve aktivite planı kişiye özel belirlenir.

ASD Kapatma Sonrası Kan Sulandırıcı İlaç Kullanılır mı?

Cihazla kapatma sonrasında pıhtı oluşumunu önlemeye yönelik tedavi genellikle belirli bir süre uygulanır. Tedavinin türü ve süresi, hastanın özelliklerine ve kardiyoloji uzmanının değerlendirmesine göre belirlenir.

ASD Kapatma Cihazının Yer Değiştirme Riski Var mıdır?

Cihazın yer değiştirmesi nadir görülen ancak bilinen komplikasyonlardan biridir. İşlem sırasında doğru cihaz seçimi ve yerleşimin görüntüleme yöntemleriyle kontrol edilmesi bu riskin azaltılmasına yardımcı olur.

ASD Ameliyatı Sonrasında Ritim Bozukluğu Gelişebilir mi?

ASD onarımından sonra bazı hastalarda geçici veya kalıcı ritim bozuklukları görülebilir. Özellikle ileri yaşta onarım yapılan ve önceden kalp boşluklarında genişleme bulunan hastalarda ritim takibi önemlidir.

ASD Kapatma Sonrası Spor ve Uçak Yolculuğu Ne Zaman Mümkündür?

Spor ve uçak yolculuğuna dönüş zamanı uygulanan yönteme, iyileşme durumuna ve eşlik eden kalp sorunlarına bağlıdır. Özellikle yoğun egzersiz ve uzun yolculuklar öncesinde hekimin değerlendirmesi gerekir.

ASD Kapatma İşlemi Kalıcı Bir Tedavi midir?

Başarılı ASD kapatma işlemi, kulakçıklar arasındaki açıklığın kalıcı olarak kapatılmasını amaçlar. Bununla birlikte bazı hastalarda eşlik eden kalp sorunları nedeniyle uzun dönem takip gerekebilir.

ASD Şemsiye Cihazı Ömür Boyu Kalpte Kalır mı?

Evet. ASD kapatma cihazı kalpte kalıcı olarak bulunacak şekilde tasarlanır ve zaman içerisinde kalp dokusuyla kaplanır. Komplikasyon gelişmediği sürece çıkarılması gerekmez.

ASD Kapatıldıktan Sonra Delik Yeniden Açılabilir mi?

Başarılı kapatma sonrasında açıklığın yeniden oluşması nadirdir. Bununla birlikte bazı hastalarda cihazın veya cerrahi yamanın kenarında küçük bir artık açıklık bulunabilir.

ASD Tedavisinden Sonra Kalp Büyümesi Düzelir mi?

ASD kapatıldıktan sonra sağ kalp boşluklarındaki genişleme zaman içerisinde azalabilir. Düzelmenin derecesi hastanın yaşına, defektin daha önce oluşturduğu etkiye ve kalp dokusunun durumuna bağlıdır.

ASD Kapatma Sonrasında Nefes Darlığı Azalır mı?

Nefes darlığı ASD nedeniyle oluşmuşsa başarılı kapatma sonrasında yakınmalarda azalma görülebilir. Ancak eşlik eden akciğer veya kalp hastalıkları varsa belirtiler tamamen ortadan kalkmayabilir.

ASD Kapatma İşlemi Sonrası Düzenli Kontrol Gerekir mi?

Evet. Kontrollerde ekokardiyografi ve gerektiğinde EKG gibi yöntemlerle kalp boşlukları, ritim ve kapatılan bölge değerlendirilir. Kontrol sıklığı hastanın klinik durumuna göre planlanır.

ASD Tedavisi Sonrası Normal Gebelik Mümkün müdür?

Başarılı şekilde kapatılmış ve önemli ek kalp sorunu bulunmayan ASD hastalarında gebelik genellikle düşük kardiyak risk taşır. Gebelik planlamadan önce kardiyoloji değerlendirmesi yapılması önerilir.

Çocuklarda ASD Kapatma Sonrası Büyüme ve Gelişim Nasıl Etkilenir?

ASD nedeniyle büyüme veya fiziksel kapasitesi etkilenmiş çocuklarda başarılı tedavi sonrasında gelişimde iyileşme görülebilir. Büyüme ve gelişimin seyri çocuğun yaşı, eşlik eden hastalıkları ve genel sağlık durumuna göre değişir.