Sitede Ara

Tüp Bebek Tedavisinden Önce Bilinmesi Gerekenler

{%= Faq.Title %}

Tüp bebek tedavisi giderek artan sayıda çiftin evlat sahibi olma yolculuklarında bir umut ve çözüm olmaktadır. 

Tüp Bebek Tedavisi Hangi Durumlarda Yapılır? 

  • Ayrıntılı bir değerlendirme sonucunda tüplerde ya da rahimde yumurta ile spermin birleşmesini önleyecek ve cerrahi tedaviler ile düzelme şansı az olan olgularda 
  • Sperm sayısında ve kalitesinde verilen tedavilere rağmen düzelme olmayan olgularda
  • Yumurta sayısının çok azaldığı hastalarda 
  • Diğer tedavi yöntemlerinden fayda görememiş hastalarda 

Kanser gibi yumurtalıkların veya spermin zarar görebileceği tedaviler öncesi dondurma amaçlı tüp bebek tedavisi uygulanabilir.

Tüp Bebek Tedavi Süreci Nasıldır? 

Hastanın durumuna bağlı olarak adet döngüsünün belirli günlerinde tedaviye başlanır. Ortalama 10 günlük bir süre boyunca hastadan kendisine verilen ve uygulaması oldukça kolay olan iğneleri kullanması istenir. İğneler sayesinde elde edilecek yumurta sayısının çok olması ve büyümesi sağlanır. Yumurtalar belirli bir büyüklüğe ulaştığında spermi içine alarak döllenebilirler. Bu süreçte düzenli kan testleri ve ultrason takipleri ile hasta yakından izlenir. Belirli büyüklüğe ulaştıklarında yumurtaları döllenme için daha uygun ve olgun hale getirme amaçlı çatlatma iğnesi olarak da bilinen özel bir iğne daha yapılır. Bu iğneden 36 saat sonra yumurta toplama işlemine geçilir. Bu işlem genellikle genel anestezi altında yapılır. Bu aşamada elde edilen yumurtalar tüp bebek ünitesi içindeki embriyoloji laboratuvarına alınır, aynı gün eşlerin vereceği spermler de döllenmeyi kolaylaştırma amaçlı birtakım işlemlere tabii tutulur.
Daha sonrasında yumurtalar yeterli olgunluktaysa döllenme yani yumurta ile spermin birleştirme işlemine geçilir ve elde edilen embriyolar takibe alınır. Hücrelerin bölünme hızı embriyonun yapısal özellikleri yakın bir şekilde incelenir. 

Uygun koşullarda özel solüsyonlar içerisinde Takip edilen iyi embriyolar uygun görüldüğünde rahim içine çok özel bir kateter yardımı ile yerleştirilir. Gereklilik halinde birtakım ek tedaviler verilir. Embriyoların tutunması ve büyümesi halinde gebelik elde edilmiş olur. Embriyoların rahim içine yerleştirilmesi sonrasında uygun zamanda yaklaşık 10 gün sonra verilecek kan örneğinden gebelik testi bakılır. Bazı özel durumlarda genetik test yapılması gerekliliğinde ya da fazla sayıda yumurta toplanması halinde embriyoların transferi ertelenir. Embriyolar bu süreçte özel yöntemlerle dondurularak saklanır. 

Tüp Bebek Tedavisinin Olası Yan Etkileri Nelerdir?

Yumurtaları geliştirmeye çalışırken karın, kasık ağrısı ve kramp gibi bulgular, bazen ara kanamalar, ödem ve göğüslerde hassasiyet yaşanabilir. Bunlar genel olarak hafif şekilde atlatılsa da hastaların vücutlarıyla ilgili her gelişmeyi doktorlarıyla paylaşması gerekmektedir. 
Yumurta toplama sırasında çok nadiren de olsa organ yaralanmaları olabilmektedir. Bazen de çok fazla sayıda yumurta toplanması gereken olgularda ohss denilen bir yan etki görülebilir. Bu duruma karşı doktor hastasını uyaracaktır. Embriyo transferi bu nedenle ertelenebilir. Burada amaç sorunsuz bir hamilelik yaşamanızdır.

Tüp Bebek Başarısını Neler Belirler?

Tedavi başarısını belirleyen en önemli iki şey yumurta kalitesi ve sayısı ile spermlerin durumudur. Bir diğer faktör de rahim içinde bebeğin tutunmasını sağlayan uygun ortamın varlığıdır. Yumurta sayısının fazla olması tüp bebek tedavi şansını artıran en önemli faktörlerden biridir.
Bu süreçte hastaları tedavi edecek olan doktor ve doktorun birlikte çalıştığı embriyoloji laboratuvarının tecrübesi, anlayışı, her zaman ulaşılabilir olması tedavinin en iyi şekilde ilerlemesini sağlar. Hastaların mutlaka içine sinen bir ekiple tüp bebek tedavisine başlaması önemlidir. 

Tüp Bebek Tedavisinde Hastalar Nelere Dikkat Etmelidir? 

Sağlıklı kiloda olmak yani vücut kitle indeksinin normal sınırlarda olması ilaç dozunu etkilediği gibi yumurta toplama sırasında olabilecek riskli durumları azaltır. Kilo fazlalığı olan ya da çok zayıf hastaların gebe kalma süresi sağlıklı kilodaki hastalara göre daha uzundur. Bu amaçla hasta sağlıklı kilosunda değilse diyetisyen kontrolünde kilo vermeye/almaya özen göstermelidir. 
Sigara, alkol vb. alışkanlıklar sadece bu süreçte değil sonrasında da mutlaka bırakılmalıdır. Sigaranın hem yumurta hem de spermin yapısını olumsuz etkilediği kanıtlanmıştır. Ancak tüp bebek süreci sigaraya olan düşkünlüğü artırabilir. Bırakmak bazen zorlayıcı bir süreç olabilir. Bu amaçla sigara bırakma merkezlerinden yardım almak gerekebilir. Hastalar sağlıklı beslenmeye dikkat etmeli, vitamin ve mineral içeriği zengin olan gıdalarla beslenmeye özen göstermelidir. Doğurganlık üzerine olumlu etkileri olan bazı deniz ürünlerinden, kuruyemişlerden, antioksidan içeriği zengin olan özellikle koyu renk sebze meyvelerden bol miktarda tüketmelidir. Tüp bebek tedavisi umut ve bekleyişlerle geçebilen bir süre olduğu için stres düzeyinde artış gözlenebilir. Stres düzeyini azaltan akupunktur gibi tedaviler ile başarı oranlarının arttığı bilinmektedir. Hastalar stresi azaltmaya yardımcı olabilecek aktivitelere yönelmelidir. 

Tüp Bebek Tedavi Sürecinde Ek Takviyeler Alınmalı mı? 

Yumurta kalitesini, sperm yapısını olumlu yönde destekleyen birtakım antioksidan maddeler mevcut ama bunların hangisinin uygun olduğu konusunda mutlaka doktora danışılmalıdır. Unutulmamalıdır ki, her şeyin faydası olduğu gibi zararları da olabilmektedir. 

Medipol Mega Üniversite Hastanesi
Doç. Dr. Vuslat Lale Bakır
Kadın Hastalıkları ve Doğum / Tüp Bebek Merkezi
1 Mart 2022